Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Manuka

Leptospermum scoparium · Myrtaceae

Inne nazwy: leptospermum, manukowiec, Leptospermum sztywne, manukowiec sztywny

Manuka (Leptospermum scoparium, nazywana też manukowcem) to zimozielony krzew z Nowej Zelandii i południowo-wschodniej Australii, z którego nektaru powstaje słynny miód manuka. W Polsce nie przezimuje w gruncie, więc uprawia się ją w pojemniku na balkonie, a zimą trzyma w jasnym pomieszczeniu bez mrozu.

Światło
Pełne słońce
Podlewanie
Niskie
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
10–25 °C, min. -10 °C
Trudność uprawy
Średnio wymagająca
Wysokość
2–5 m

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

Wysiew w pomieszczeniuWysiewSadzenie do gruntuPrzesadzaniePrzycinanieRozmnażanieWięcej wodyKwitnienieOchrona przed mrozemOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wygląda manuka

Manuka to gęsto rozgałęziony, zimozielony krzew lub małe drzewko o twardym drewnie i miotłowatym, cienkopędowym pokroju. W naturze osiąga od 2 do 5 m wysokości.

Liście są drobne, wąskie, zielone, mają zwykle 7–20 mm długości i 2–6 mm szerokości, a na końcu krótki, kłujący szpic. Pięciopłatkowe kwiaty, białe lub różowe, mają 8–15 mm średnicy i pojawiają się obficie. Po kwitnieniu zostają zdrewniałe torebki nasienne o średnicy 5–7 mm, które często utrzymują się na krzewie przez cały rok.

W naturze manuka rośnie na suchych, odsłoniętych stanowiskach i ubogich glebach. Jako pierwsza zasiedla tereny oczyszczone lub zniszczone. Jest przystosowana do pożarów. Kwitnącą manukę chętnie odwiedzają pszczoły miodne, bzygowate i pszczoły dzikie.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Manuka potrzebuje pełnego słońca, bo tylko wtedy kwitnie najlepiej. Dobrze znosi miejsca odsłonięte. Na balkonie wybierz więc najsłoneczniejszy kąt. W cieniu kwitnienie jest skąpe.

Podlewanie

Wymagania wodne są niskie. Świeżo posadzoną manukę podlewaj regularnie, potem utrzymuj podłoże raczej umiarkowanie suche. W doniczce unikaj zarówno przelania, jak i dłuższej suszy, bo obie skrajności kończą się brązowieniem i zamieraniem pędów.

Więcej wody roślina potrzebuje w czerwcu, lipcu i sierpniu. W okresie spoczynku, od listopada do lutego, podlewaj oszczędnie.

Podłoże i przesadzanie

Manuka lubi ubogie, przepuszczalne, lekko kwaśne podłoże o pH około 5,0–6,5. Dobrze radzi sobie w mieszance piaszczystej, żwirowej lub gliniasto-próchniczej, ale musi być w niej doskonały drenaż. Unikaj żyznych i ciężkich ziem. Nadmiar nawozu szkodzi kwitnieniu, więc najlepiej w ogóle jej nie nawoź.

Przesadzaj w kwietniu, do pojemnika z otworami odpływowymi.

Przycinanie

Po kwitnieniu, w lipcu i sierpniu, skracaj pędy lekko, aby krzew pozostał zwarty. Nie tnij w stare, gołe drewno, ponieważ zwykle się z niego nie odbija.

Sadzenie

Wybierz słoneczne, osłonięte miejsce i zapewnij doskonały drenaż. Sadzić można wiosną lub jesienią, a młode rośliny wystawia się na zewnątrz w maju. Ponieważ w polskich zimach (do około -20°C) manuka w gruncie nie przetrwa, a znosi najwyżej około -10°C, najlepiej uprawiać ją w donicy.

Zimowanie

Rośliny doniczkowe i młode chroń przed silnymi mrozami i zimnym wiatrem. Ochrony wymagają od października do marca. Na zimę przenieś manukę do jasnego pomieszczenia bez mrozu. Od listopada do lutego roślina odpoczywa.

Rozmnażanie

Manukę można rozmnażać z nasion i z sadzonek pędowych. Siew do pojemników w domu wykonuje się w lutym i marcu, a siew bezpośrednio do gruntu w marcu i kwietniu. Sadzonki pobiera się w lipcu i sierpniu.

Problemy i szkodniki

Brązowienie i zamieranie pędów wynika zwykle z przelania podłoża albo z przesuszenia. Popraw drenaż i podlewaj równomiernie.

Czarny nalot na liściach to sadzawka rozwijająca się na spadzi czerwców. Zwalczaj szkodniki i przemyj liście. Wśród szkodników wymienia się też chrząszcza manuka.

Skąpe kwitnienie to najczęściej skutek zbyt dużego cienia lub zbyt żyznej ziemi. Przenieś roślinę na pełne słońce i nie nawoź.

Zastosowanie

Nektar manuki jest źródłem miodu manuka. Liście były dawniej używane jako substytut herbaty. Krzew nadaje się też na żywopłot, a w doniczce jest atrakcyjny dla owadów zapylających.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Czy manuka przezimuje w gruncie w Polsce?Nie. Znosi najwyżej około -10°C, a typowe zimowe minima są niższe, bo sięgają około -20°C. Zimą trzymaj ją w jasnym pomieszczeniu bez mrozu.
Kiedy kwitnie manuka?Kwitnie w czerwcu i lipcu, białymi lub różowymi kwiatami. Do obfitego kwitnienia potrzebuje pełnego słońca.
Jakie podłoże lubi manukowiec?Ubogie, bardzo przepuszczalne i lekko kwaśne, o pH około 5,0–6,5. Unikaj żyznych i ciężkich ziem.
Kiedy przycinać manukę?Po kwitnieniu, czyli w lipcu i sierpniu, lekko skracając pędy. Nie tnij w stare, gołe drewno, bo zwykle się z niego nie odbija.
Dlaczego manuka brązowieje?Najczęstsze przyczyny to przelanie podłoża lub przesuszenie. Popraw drenaż i podlewaj równomiernie.
Jak rozmnożyć manukę?Z nasion lub z sadzonek pędowych. Siew wykonuje się w lutym–kwietniu, a sadzonki pobiera w lipcu i sierpniu.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony