Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Żywe kamienie

Lithops · Aizoaceae

Inne nazwy: litops

Żywe kamienie, nazywane też lithops lub litops, to drobne sukulenty udające kamyki. Rosną powoli, a pielęgnacja polega głównie na tym, by podlewać je zgodnie z rytmem wzrostu i zapewnić im dużo słońca. W Polsce uprawia się je wyłącznie w domu, bo nie znoszą mrozu.

Światło
Pełne słońce, Słońce do półcienia
Podlewanie
Niskie
Wilgotność powietrza
Niska
Temperatura
18–27 °C, min. 4 °C
Trudność uprawy
Średnio wymagająca
Wysokość
2–5 cm

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla rośliny domowej. Klimat: Kontynentalny.

Wysiew w pomieszczeniuWysiewPrzesadzanieRozmnażanieWięcej wodyKwitnienieOchrona przed mrozemOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wyglądają żywe kamienie

Lithops (Aizoaceae) pochodzi z południowej Afryki: z Namibii, RPA i Botswany. W naturze rośnie na suchych terenach trawiastych i gołej, skalistej ziemi, często na określonym rodzaju skały, takim jak łupek, wapień czy granit. Opadów jest tam mało, czasem roślinom wystarcza mgła i rosa.

To bezłodygowa bylina o jednej lub kilku parach zrośniętych, grubych liści, w większości ukrytych na poziomie gruntu. Każda główka ma szczelinę pośrodku, a płaska górna powierzchnia ma półprzezroczyste „okienka” i marmurkowy wzór przypominający otoczaki. Barwy to szarości, brązy, kremy i zielenie. Co roku nowa para liści powstaje wewnątrz starej, a z czasem roślina dzieli się i tworzy kępkę. Ten kamienny kamuflaż chroni ją przed zgryzaniem przez roślinożerców.

W sierpniu kwiaty jeszcze się nie pojawiają. Kwitną od września do listopada: ze szczeliny wyrasta po jednym kwiecie o budowie podobnej do stokrotki na parę liści, żółtym, białym lub pomarańczowym. Kwiaty otwierają się w słoneczne popołudnia, na noc się zamykają, a u niektórych gatunków pachną. Po kwitnieniu powstaje sucha torebka, która otwiera się pod wpływem wody, a nasiona rozpryskują krople deszczu.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko i temperatura

Żywe kamienie potrzebują dużo słońca, najlepiej okna od południa. W silnym świetle skórka jest twardsza i ładniej wybarwiona. Przy zbyt małej ilości światła rośliny wyciągają się i bledną.

Najlepiej rosną w temperaturze około 18–27 °C. Mrozu nie znoszą, a najniższa temperatura, jaką przeżyją, to około 4 °C, dlatego przez cały rok trzymaj je w domu. Wilgotność powietrza może być niska.

Podlewanie w rytmie wzrostu

Wody potrzebują głównie jesienią, gdy rośliny rosną i kwitną, czyli we wrześniu i październiku. Zimą nie podlewaj ich wcale, bo wtedy tworzy się nowa para liści. Latem trwa spoczynek i podłoże ma pozostać suche. Wiosną podlewaj oszczędnie, dopiero gdy stare liście wyschną.

Spoczynek przypada na miesiące: styczeń, luty, czerwiec, lipiec, sierpień i grudzień. Pomarszczone, zmarszczone ciało w tym czasie jest normalne.

Podłoże i przesadzanie

Potrzebne jest bardzo gruboziarniste, głównie mineralne podłoże z dodatkiem grysu, pumeksu lub piasku, np. gotowa ziemia do kaktusów z dodatkiem żwirku. Musi dobrze przepuszczać wodę. W podłożu zatrzymującym wilgoć rośliny pękają i gniją. Przesadzaj w kwietniu; uprawa w pojemniku jest dla nich odpowiednia.

Przycinanie

Nie trzeba ich przycinać. Stare pary liści zostaw na roślinie, aż same wyschną.

Zimowanie

Zimą trzymaj rośliny zupełnie suche i w chłodzie, ale powyżej około 4 °C, ponieważ nowa para liści powstaje wewnątrz starej. Chroń je przed mrozem od października do marca, także przed chłodem przy zimnej szybie.

Rozmnażanie

Żywe kamienie rozmnaża się z nasion lub przez podział. Nasiona wysiewa się w marcu i kwietniu w pomieszczeniu. Podział kęp wykonuje się w kwietniu i maju.

Najczęstsze problemy

Pękająca lub rozsadzona skórka to skutek zbyt obfitego podlewania. Podlewaj rzadziej i użyj podłoża z dużą ilością grysu.

Miękkie, zapadnięte ciało oznacza gnicie z powodu nadmiaru wilgoci. Utrzymuj suche podłoże, bo zgnilizna zwykle kończy się utratą rośliny.

Wyciągnięte, blade ciało świadczy o zbyt małej ilości światła, więc ustaw roślinę na pełnym słońcu.

Zmarszczona, skurczona roślina to zwykle spoczynek lub susza. Poczekaj na nową parę liści, a podlewaj w sezonie wzrostu.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Jak często podlewać żywe kamienie?Głównie jesienią, we wrześniu i październiku, gdy rosną i kwitną. Zimą nie podlewaj ich wcale, latem trzymaj suche, a wiosną podlewaj oszczędnie po zaschnięciu starych liści.
Dlaczego żywe kamienie pękają?Zwykle z powodu przelania. Podlewaj rzadziej i posadź je w gruboziarnistym, przepuszczalnym podłożu.
Kiedy kwitną lithopsy?Od września do listopada. Kwiaty otwierają się w słoneczne popołudnia, a na noc się zamykają.
Czy żywe kamienie można trzymać na zewnątrz?Nie, nie są odporne na mróz. Najniższa temperatura, jaką znoszą, to około 4 °C, więc w Polsce uprawia się je w domu.
Dlaczego moje żywe kamienie się marszczą?To może być normalny spoczynek lub susza. Poczekaj na nową parę liści i podlewaj w sezonie wzrostu.
Jak rozmnażać żywe kamienie?Z nasion, wysiewanych w marcu i kwietniu w domu, albo przez podział kęp w kwietniu i maju.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony