W skrócie
- Górna połowa cebuli razem z szyjką ma wystawać nad ziemię, a doniczka ma być tylko trochę większa od cebuli.
- Od posadzenia do kwitnienia mija około pięciu tygodni, a każdy kwiat utrzymuje się potem 3 do 4 tygodni.
- Po przekwitnięciu przytnij tylko łodygę kwiatową, liście zostaw, dalej podlewaj i nawoź, a w czasie jesiennego spoczynku przestań podlewać.
- Bez dwumiesięcznego odpoczynku w ciemnym, chłodnym i suchym miejscu cebula wypuści następnym razem same liście.
Zaczniemy od tego, co właściwie masz w doniczce, bo od pochodzenia rośliny zależy cała pielęgnacja.
Co znajdziesz w artykule:
Co to jest amarylis
Amarylis, botanicznie Hippeastrum, bywa sprzedawany także pod nazwami hipeastrum albo zwartnica. Pochodzi z tropikalnej i subtropikalnej Ameryki, od Meksyku i Karaibów po Argentynę. Należy do roślin cebulowych, ale nie znosi mrozu, dlatego w Polsce uprawiasz go jako roślinę doniczkową.
Z dużej cebuli wyrastają taśmowate liście i pusta w środku łodyga kwiatowa. W mieszkaniu osiąga zwykle 30 do 75 cm wysokości. Na szczycie łodygi pojawia się 2 do 6 lejkowatych kwiatów o średnicy 13 do 20 cm. Są czerwone, różowe, białe, pomarańczowe albo wielobarwne i nie pachną. Amarylis kwitnie mniej więcej od grudnia do kwietnia, a pojedyncze kwiaty wytrzymują 3 do 4 tygodni. To roślina łatwa w uprawie.
Kiedy i jak sadzić amarylis
Cebulę możesz posadzić w dowolnym momencie od połowy jesieni do końca zimy. Zakwitnie po około pięciu tygodniach, więc cebula posadzona pod koniec listopada rozwinie kwiaty mniej więcej na Boże Narodzenie.
Wybierz doniczkę
Wystarczy doniczka, w której cebula zmieści się z niewielkim zapasem. W dużym pojemniku ziemia długo pozostaje mokra, a to szkodzi korzeniom.
Przygotuj podłoże
Użyj próchnicznego, przepuszczalnego podłoża o pH 6 do 7, żeby woda dobrze odpływała.
Posadź cebulę do połowy
Szyjka i górna część cebuli zostają nad ziemią.
Znajdź jasne miejsce
Postaw doniczkę tam, gdzie jest dużo światła i 18 do 24 °C, a podłoże utrzymuj lekko wilgotne.
Doniczki
Gdzie postawić amarylis
W czasie wzrostu i kwitnienia amarylis potrzebuje dużo światła. Odpowiada mu pełne słońce i jasne rozproszone światło, na przykład na parapecie okna. Gdy światła jest za mało, wyrosną mu same liście, a kwiat się nie pojawi.
Najlepiej rośnie w temperaturze 18 do 24 °C. Najniższa temperatura, jaką znosi, to około 2 °C, dlatego od października do kwietnia chroń go przed mrozem i zimą nie zostawiaj go na zewnątrz. W maju możesz go natomiast wynieść na balkon, na słońce albo w półcień.
Jak podlewać amarylis
Ma umiarkowane wymagania co do wody. Najwięcej wody potrzebuje od listopada do maja, kiedy rośnie i kwitnie, i w tym czasie podłoże powinno być stale lekko wilgotne. Latem, kiedy liście nabierają sił, podlewaj go dalej, tylko oszczędniej. We wrześniu i październiku, w okresie spoczynku, całkiem przestań go podlewać.
Krótkie przeschnięcie zniesie, gorzej znosi stałą wilgoć. Przelana cebula mięknie i gnije. Lej więc raczej mniej wody, a częściej, i wylewaj to, co spłynie do podstawki. Wilgotność powietrza może być umiarkowana, więc liści nie musisz zraszać.
Czym i kiedy nawozić
Nawoź dopiero po przekwitnięciu, dopóki rosną liście, czyli mniej więcej od marca do sierpnia, co 2 do 4 tygodni. Użyj nawozów do roślin doniczkowych i dawkuj je według instrukcji na opakowaniu. Gdy zbliża się okres spoczynku, zakończ nawożenie.
Co zrobić z amarylisem po przekwitnięciu
Przekwitłą łodygę przytnij, kiedy tylko kwiaty zwiędną. Liści jednak nie obcinaj. To właśnie one przez wiosnę i lato odżywiają cebulę, która z tych zapasów zakwitnie następnej zimy.
Po przekwitnięciu dalej więc podlewaj roślinę, nawoź ją i trzymaj w jasnym miejscu. Od maja może stać na zewnątrz na balkonie. Im zdrowsze liście, tym silniejsza cebula i większa szansa na nowy kwiat.
Okres spoczynku i ponowne kwitnienie
Żeby amarylis znowu zakwitł, potrzebuje odpoczynku trwającego około dwóch miesięcy, najlepiej we wrześniu i październiku. Takie zimowanie jest proste: przestań podlewać i nawozić, a doniczkę przenieś w chłodne, ciemne i suche miejsce, na przykład do spiżarni.
Po dwóch miesiącach, czyli w listopadzie, obudź cebulę. Wyjmij ją z ciemności, postaw z powrotem w jasnym miejscu i zacznij znowu ostrożnie podlewać.
Dlaczego amarylis nie kwitnie
Kiedy wypuszcza same liście, zwykle zabrakło mu okresu spoczynku albo światła. Zapewnij cebuli mniej więcej dwa miesiące suszy, a potem znajdź jej jasne miejsce.
Miękka cebula oznacza przelanie. Ogranicz podlewanie i sprawdź, czy woda odpływa z doniczki. Czerwone plamy na liściach i cebuli wywołuje choroba grzybowa zwana czerwoną plamistością. Usuń porażone części, wietrz pomieszczenie i zastosuj fungicyd. Ze szkodników na amarylisie pojawiają się tarczniki, wciornastki, roztocza, mszyce i bzyg narcyzowy, a na zewnątrz także ślimaki.
Przesadzanie i rozmnażanie
Przesadzaj mniej więcej co 2 do 3 lata, w październiku albo listopadzie, czyli pod koniec okresu spoczynku. Cebulę posadź w świeżym podłożu tak samo jak za pierwszym razem, z szyjką nad ziemią, a nową doniczkę wybierz najwyżej o rozmiar większą.
Podłoża i ziemia ogrodowa
Amarylis możesz rozmnażać z cebulek przybyszowych, przez podział albo z nasion. Młode cebulki oddzielaj w czerwcu i lipcu, a nasiona wysiewaj w lutym i marcu.
Czy amarylis jest trujący?
Tak. Dla kotów, psów i koni jest trujący, dla ludzi lekko trujący. Trujące są cebula, liście i kwiaty, bo zawierają likorynę i inne alkaloidy. Zatrucie objawia się wymiotami, ślinieniem i biegunką, a większa ilość może wywołać drżenie, niskie ciśnienie krwi, drgawki i zaburzenia rytmu serca.
Stawiaj go więc poza zasięgiem zwierząt i małych dzieci. Jeśli podejrzewasz, że ktoś go nadgryzł, skontaktuj się z weterynarzem albo lekarzem.
Amarylis w ciągu roku
| Okres | Czego potrzebuje amarylis |
|---|---|
| Grudzień do kwietnia | Kwitnie. Jasne miejsce, wilgotne podłoże i ochrona przed chłodem. |
| Marzec do sierpnia | Rosną liście. Nawożenie co 2 do 4 tygodni, w maju przeniesienie na balkon. |
| Czerwiec i lipiec | Dobry czas na rozmnażanie z cebulek przybyszowych albo przez podział. |
| Wrzesień, październik | Spoczynek. Bez podlewania i nawożenia, ciemno, chłodno i sucho. |
| Październik i listopad | Przesadzanie (co dwa do trzech lat). W listopadzie budzenie cebuli, światło i podlewanie. |
| Połowa jesieni do końca zimy | Sadzenie nowych cebul, kwitnienie około pięciu tygodni po posadzeniu. |
Miesiące podane dla warunków w Polsce.
Życzymy ci, żeby twój amarylis zakwitł dokładnie na Boże Narodzenie!

































