W skrócie
- Każdemu gościowi zostaw 60 cm szerokości stołu, a przy kolacji z wielu dań lepiej 70 cm.
- Obrus powinien zwisać z każdej strony na 20 do 30 cm, więc do wymiarów blatu dolicz od 40 do 60 cm.
- Widelec leży po lewej, nóż i łyżka po prawej ostrzem do talerza, a kieliszki stoją nad czubkiem noża.
- Dekoracja na środku nie może mieć więcej niż 30 cm, inaczej goście nie zobaczą się nawzajem.
Zaczniemy od miejsca przy stole, bo nawet najpiękniejsze ozdoby tracą urok, kiedy goście siedzą ciasno jak w tramwaju.
Co znajdziesz w artykule:
Ile miejsca potrzebuje jeden gość
Zanim cokolwiek rozłożysz, zmierz stół. Jednej osobie zostaw 60 cm, żeby mogła swobodnie kroić i nie trącała sąsiada. Jeśli podajesz barszcz, kilka ciepłych dań i deser, a każdy ma osobny komplet sztućców, dodaj dziesięć centymetrów.
Blat 160 × 90 cm pomieści więc sześć osób: po dwie na dłuższych bokach i po jednej u szczytów. Spodziewasz się więcej gości? Rozłóż stół rozkładany albo dostaw drugi o tej samej wysokości i przykryj oba jednym obrusem. Łączenia nikt wtedy nie zobaczy ani nie poczuje na kolanach. Gdy znasz wymiary blatu, łatwo policzysz z nich również rozmiar obrusa.
Jaki rozmiar obrusa wybrać?
Na odświętnym stole tkanina zwisa poza krawędź blatu o 20 do 30 cm z każdej strony. Do długości i szerokości stołu dolicz więc podwójny zwis. Za krótki obrus wygląda, jakby skurczył się w praniu, za długi leży gościom na kolanach i przy wstawaniu ściągają razem z nim kieliszki.
| Wymiary stołu | Obrus ze zwisem 25 cm |
|---|---|
| 80 × 80 cm | 130 × 130 cm |
| 140 × 80 cm | 190 × 130 cm |
| 150 × 90 cm | 200 × 140 cm |
| okrągły, ø 110 cm | ø 160 cm |
Spośród gotowych obrusów wybierz najbliższy większy rozmiar, bo krótki zwis wygląda gorzej niż długi.
W Wigilię na stole pojawi się czerwony barszcz, sos grzybowy i kapiący wosk. Biały lniany albo bawełniany obrus prezentuje się najbardziej uroczyście, ale wypierz go jeszcze przed świętami i trzymaj pod ręką sól na świeże plamy. Wygodniejszym wyborem są obrusy z powłoką plamoodporną, które przetrzesz wilgotną ściereczką.
Pięknego drewnianego blatu nie musisz zakrywać w całości. Wystarczy położyć wzdłuż niego bieżnik.
Zalety
- Drewno pozostaje widoczne, a stół wygląda naturalnie
- Bieżnik łatwiej zmieścisz w pralce niż duży obrus
- Pasuje też do owalnego i rozkładanego stołu
Wady
- Naczynia stoją bezpośrednio na blacie, więc chroń go podkładkami
- Rozlane wino wsiąknie w drewno
Jak nakryć do stołu krok po kroku?
Zawsze zaczynaj od talerza, bo wszystko inne ustawiasz względem niego. Kolejność jest taka sama przy zwykłym obiedzie i przy uroczystej kolacji, w Wigilię dochodzi jedynie kilka elementów.
Połóż płaski talerz
Ustaw go mniej więcej dwa centymetry od krawędzi stołu, czyli na szerokość dwóch palców. Głęboki talerz na barszcz postaw na nim.
Widelec po lewej, nóż po prawej
Ostrze noża jest zwrócone do talerza. Łyżka leży po prawej stronie obok noża.
Sztućce deserowe połóż nad talerzem
Łyżeczka ma rączkę skierowaną w prawo, deserowy widelczyk pod nią w lewo.
Kieliszki ustaw nad czubkiem noża
Szklankę na wodę dokładnie nad nożem, kieliszek do wina po prawej obok niej.
Dodaj serwetkę i talerzyk na pieczywo
Serwetkę złóż na talerzu albo po lewej stronie widelca, mały talerzyk ustaw nad widelcem.
Przy kilku daniach układaj sztućce od zewnątrz do środka w kolejności, w jakiej goście będą ich używać. Do karpia przydadzą się sztućce do ryb, ale kolacja obędzie się bez nich. Wystarczy zwykły widelec i nóż, tylko podaj czyste do każdego dania osobno.
- Miejsce przy stole
- 60–70 cm
- Talerz od krawędzi
- 2 cm
- Zwis obrusa
- 20–30 cm
- Wysokość dekoracji
- do 30 cm
Jak złożyć serwetki na święta
Złożona serwetka nada stołowi odświętny charakter w kilka minut. Najlepiej trzyma kształt materiałowy kwadrat 40 × 40 cm, wyprasowany i lekko wykrochmalony. Papierową serwetkę wyrzucisz po jednym wieczorze, lniana posłuży Ci latami.
Najszybszy jest prostokąt. Złóż serwetkę na trzy części, połóż ją na talerzu i ściśnij obrączką albo kawałkiem wstążki. Pod wstążkę wsuń gałązkę jodły, rozmarynu albo laskę cynamonu i masz ozdobę, która pachnie.
Wachlarz w szklance robi większe wrażenie, a złożysz go równie łatwo. Składaj serwetkę w harmonijkę w paski szerokie na dwa centymetry, zegnij ją na pół i dolny koniec wsuń do szklanki na wodę. Górna część sama się rozłoży.
Kolory i materiały
Wybierz dwa albo trzy kolory i trzymaj się ich od obrusa po świece. Klasyką pozostaje czerwień z zielenią i złotem, styl skandynawski stawia na biel, szarość i srebro. Naturalny stół zbudujesz z lnu, drewna, gałązek świerku i szyszek.
Nowej zastawy nie musisz z tego powodu kupować. Biała porcelana pasuje do każdego zestawu kolorów, a świąteczny nastrój nada stołowi obrus, bieżnik albo serwetki. Jeśli nie masz jednego kompletu, dopasuj talerze kolorem, a sztućce mogą się spokojnie różnić. Nikomu to nie będzie przeszkadzać.
Jak udekorować stół wigilijny?
Główną dekorację ułóż na środku, wzdłuż stołu. Świetnie sprawdza się pas gałązek, w który wkładasz jabłka, orzechy, szyszki i kilka szklanych bombek. Całą kompozycję możesz ułożyć na tacy, wtedy po kolacji łatwo ją zdejmiesz. Pilnuj wysokości, bo powyżej 30 cm zasłoni gościom widok na drugą stronę.
Jeśli zależy Ci na wysokim akcencie, postaw smukłe świece w świecznikach, przez które dobrze widać. Na środek stołu pasuje też wieniec adwentowy. Między dekoracją a talerzami zostaw jednak wolny pas na półmiski, inaczej sałatka jarzynowa wyląduje na samym brzegu.
Przy każdym nakryciu połóż drobiazg dla gościa: wizytówkę z imieniem, piernik z lukrowanym podpisem albo małą ozdobę, którą zabierze do domu. Gotowe drobiazgi znajdziesz wśród dekoracji świątecznych.
Świece bez obaw
Żywy płomień należy do świąt, tylko trzymaj go z dala od gałązek. W ciepłym mieszkaniu igliwie szybko wysycha i zajmie się od świecy, zanim to zauważysz. Świecznik stawiaj więc na stabilnej podstawce, a wosk niech kapie do miseczki, nie w igły.
Na stół wybieraj świece bezzapachowe. Cynamon ani wanilia nie pasują do zapachu barszczu i smażonego karpia. Palących się świec nie zostawiaj bez opieki, a między gałązki włóż lepiej świece LED na baterie, które wyglądają jak prawdziwe i nie stwarzają ryzyka.
Wigilijne zwyczaje przy stole
Nakrycie do wieczerzy wigilijnej ma też swoje zasady z tradycji. Pod biały obrus wsuń garść sianka na pamiątkę żłóbka, a na talerzyku na środku stołu połóż opłatek, którym podzielicie się przed kolacją. Nakryj o jedno miejsce więcej dla zbłąkanego wędrowca, żeby nikt nie został w święta sam.
Łuskę karpia każdy może schować pod talerzem, a po kolacji przełożyć do portfela, bo według przesądu przyciąga pieniądze. Od wigilijnego stołu nie powinno się też wstawać, zanim wszyscy skończą jeść. Żeby nie musieć biegać do kuchni, postaw w zasięgu ręki dzbanek z wodą, chleb, sól i zapasowe serwetki. Zwyczaj zachowasz, a i Ty spokojnie nacieszysz się kolacją.
Najczęstsze pytania
Jak ułożyć sztućce na stole?
Widelec połóż po lewej stronie talerza, nóż po prawej ostrzem do talerza, a łyżkę po prawej obok noża. Sztućce deserowe leżą poziomo nad talerzem.
Co położyć na stole zamiast obrusa?
Bieżnik wzdłuż stołu albo podkładki pod każde nakrycie. Drewniany blat pozostaje widoczny, tylko chroń go przed gorącymi naczyniami.
Kiedy nakryć stół wigilijny?
Spokojnie po południu albo dzień wcześniej. Kieliszki postaw dnem do góry i odwróć je dopiero przed przyjściem gości, żeby nie osiadł w nich kurz.
Niech przy wigilijnym stole siedzi Ci się wygodnie, a wieczór trwa jak najdłużej!























