Niecierpek waleriana
Impatiens walleriana · Balsaminaceae
Inne nazwy: niecierpek Wallera
Niecierpek waleriana (Impatiens walleriana), zwany też niecierpkiem Wallera, to szybko rosnąca roślina o soczystych pędach, która kwitnie od czerwca do października. W Polsce nie przezimuje na zewnątrz, więc uprawia się go w doniczkach, skrzynkach balkonowych i w cienistych rabatach, a na zimę zabiera do jasnego pomieszczenia. Jest łatwy w uprawie, jeśli ma cień i równomiernie wilgotne podłoże.
- Światło
- Półcień, Cień
- Podlewanie
- Wysokie
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 15–25 °C, min. 5 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 20–50 cm
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla rośliny domowej. Klimat: Kontynentalny.
Jak wygląda niecierpek waleriana
Niecierpek pochodzi ze wschodniej Afryki, od Kenii i Tanzanii na południe po Malawi, Mozambik i Zimbabwe. W naturze zwykle rośnie w wilgotnych, zacienionych miejscach lasów tropikalnych i wzdłuż strumieni.
Tworzy gęste, zwarte kępy o wysokości i szerokości od 15 do 60 cm. Pędy są soczyste, a owalne lub eliptyczne liście o drobno ząbkowanym brzegu mają 3–8 cm długości. Są jasno- lub ciemnozielone, czasem brązowawe, a od spodu bywają czerwonawe.
Płaskie, pięciopłatkowe kwiaty z ostrogą mają 2–5 cm średnicy. Występują w bieli, różu, czerwieni, pomarańczu, fiolecie i w odmianach wielobarwnych, pojedyncze lub pełne. Owocem jest żebrowana, soczysta torebka, która po dojrzeniu pęka gwałtownie i rozrzuca nasiona.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Najlepiej rośnie w półcieniu lub w cieniu. Słońce znosi tylko przy obfitym podlewaniu, w przeciwnym razie liście się przypalają.
Optymalna temperatura to około 15–25°C. Roślina nie jest mrozoodporna, dlatego do ogrodu czy na balkon wystawia się ją dopiero po przymrozkach. W kwietniu, maju, wrześniu i październiku trzeba pilnować prognozy i chronić ją przed przymrozkami.
Podlewanie i wilgotność
Niecierpek lubi podłoże stale i równomiernie wilgotne. Słabo znosi suszę i w upale szybko więdnie. Najwięcej wody potrzebuje w czerwcu, lipcu i sierpniu.
Przelanie jest równie groźne: powoduje gnicie korzeni. Wilgotność powietrza powinna być umiarkowana.
Podłoże i przesadzanie
Potrzebuje wilgotnej, ale przepuszczalnej ziemi wzbogaconej materią organiczną, próchnicznej lub gliniasto-piaszczystej. W doniczce ważny jest dobry odpływ wody.
Najlepszy termin przesadzania to kwiecień i maj.
Nawożenie
Nawozi się od maja do sierpnia, czyli w czasie intensywnego wzrostu i kwitnienia. Zimą, od listopada do stycznia, roślina odpoczywa.
Cięcie
Pod koniec lata, w sierpniu, rozciągnięte pędy warto skrócić mniej więcej o jedną trzecią. Pobudza to roślinę do ponownego kwitnienia.
Sadzenie
Wysiewa się go do pojemników w domu w lutym i marcu. Młode rośliny wysadza się na miejsce stałe w maju lub czerwcu, gdy minie ryzyko przymrozków. Wybierz cienistą rabatę albo pojemnik; niecierpek dobrze radzi sobie na balkonie.
Zimowanie
W naszym klimacie niecierpek nie przezimuje w gruncie. Można go zabrać do jasnego, wolnego od mrozu pomieszczenia albo zachować w postaci sadzonek. Najniższa temperatura, jaką roślina zniesie, to około 5°C.
Rozmnażanie
Rozmnaża się go z nasion oraz z sadzonek pędowych. Sadzonki najlepiej pobierać w czerwcu, lipcu i sierpniu.
Problemy i szkodniki
Najczęstsze szkodniki to mszyce, przędziorki, mączliki i wciornastki. Z chorób występują mączniak rzekomy, zgnilizna korzeni i szara pleśń.
Więd w upale zwykle oznacza suche podłoże: podlej obficie i zacień roślinę. Żółknące liście i gnijące pędy wskazują na przelanie lub mączniaka rzekomego. Ogranicz wtedy podlewanie, popraw przewiewność i usuń porażone rośliny. Wyciągnięte, łyse pędy po sezonie skróć o jedną trzecią.





































































































