Cytron
Citrus medica · Rutaceae
Inne nazwy: cedrat, etrog, matulinga
Cytron (Citrus medica), zwany też cedratem, to pachnący zimozielony krzew cytrusowy o bardzo grubej, guzowatej skórce owoców. W naszym klimacie nie przezimuje na zewnątrz, więc uprawia się go w dużej donicy na balkonie, a na zimę przenosi do jasnego pomieszczenia bez mrozu. Jego wymagania są umiarkowane, a nagrodą są wonne kwiaty i okazałe owoce.
- Światło
- Pełne słońce
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 18–30 °C, min. -2 °C
- Trudność uprawy
- Średnio wymagająca
- Wysokość
- 2–4 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda cytron
Cytron należy do rodziny rutowatych (Rutaceae). Pochodzi z podnóży południowo-wschodnich Himalajów, z okolic Asamu, Bangladeszu, Mjanmy i Nepalu, a w starożytności dotarł na zachód aż nad Morze Śródziemne.
To niewielki, luźny, nieregularnie rozgałęziony krzew lub małe drzewko z cierniami na pędach. Dorasta zwykle do 2–4 m i rośnie w umiarkowanym tempie. Liście są duże, podłużne, skórzaste, błyszczące, o piłkowanym brzegu i wyraźnym zapachu.
Pachnące kwiaty zebrane w niewielkie skupienia są od wewnątrz białe, a od zewnątrz purpuroworóżowe. Cytron kwitnie w maju i czerwcu, a kwiaty chętnie odwiedzają zapylacze. Owoce przypominają dużą cytrynę: mają bardzo grubą, guzowatą skórkę i suchy, skąpy miąższ.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko i temperatura
Cytron potrzebuje pełnego słońca i ciepła. Najlepiej rośnie w temperaturze około 18–30°C, dlatego latem powinien stać na słonecznym balkonie lub tarasie.
Nie jest odporny na mróz. Zniesie co najwyżej około -2°C, a typowe zimowe mrozy sięgające -20°C by go zniszczyły. Z tego powodu uprawia się go wyłącznie w donicy.
Podlewanie i wilgotność
W sezonie wegetacyjnym podlewaj regularnie, ale poczekaj, aż wierzchnia warstwa podłoża przeschnie. Unikaj zalewania i stojącej w podstawku wody. Najwięcej wody roślina potrzebuje w czerwcu, lipcu i sierpniu.
Cytron średnio znosi krótkotrwałą suszę, a wilgotność powietrza powinna być umiarkowana.
Podłoże i przesadzanie
Wybierz żyzne, przepuszczalne podłoże o odczynie od lekko kwaśnego do obojętnego (pH około 5,5–7,5) albo gotową ziemię do cytrusów. Dobrze sprawdza się ziemia gliniasta, bogata w próchnicę, która nie zatrzymuje nadmiaru wody.
Przesadzaj w kwietniu.
Nawożenie
Od kwietnia do sierpnia stosuj nawóz do cytrusów co kilka tygodni. Jeśli liście żółkną z powodu niedoboru składników, wybierz nawóz z mikroelementami.
Przycinanie
Przycinaj lekko, po owocowaniu: nadaj krzewowi kształt i usuń martwe pędy. Termin cięcia to marzec i kwiecień.
Sadzenie i wystawianie na zewnątrz
Uprawiaj cytron w dużej donicy. Nasiona można wysiewać w domu w marcu, a rośliny wystawiać na zewnątrz w maju, w osłonięte, słoneczne miejsce.
Zimowanie
Na zimę przenieś donicę do jasnego, chłodnego miejsca bez mrozu. Ochrona przed przymrozkami jest potrzebna od października do marca. Okres spoczynku trwa od listopada do lutego, a wtedy roślina wymaga mniej uwagi.
Rozmnażanie
Cytron rozmnaża się przez sadzonki pędowe, szczepienie, odkłady i z nasion. Rozmnaża się go w czerwcu i lipcu.
Problemy i szkodniki
Opadanie liści zwykle wynika z przeciągów, zimna lub nadmiaru wody. Ustabilizuj temperaturę i pozwól, by podłoże lekko przeschło.
Żółknięcie liści często oznacza niedobór składników; pomaga nawóz do cytrusów z mikroelementami.
Na cytronie mogą pojawić się tarczniki, mszyce, przędziorki i miniarka cytrusowa.
Zbiór i zastosowanie
Owoce zbiera się w listopadzie, grudniu i styczniu. Jadalna jest skórka: gruba biała część bywa kandyzowana albo używana do konfitur i słodkich przetworów, a otarta skórka nadaje smak napojom i likierom. Miąższ jest suchy i skąpy.
Cytron bywa też stosowany w tradycyjnej medycynie i perfumiarstwie, a ponadto używa się go podczas święta Sukkot.





































































































