Dzwonek (campanula) z niebieskimi dzwonkowatymi kwiatami

Zdjęcie: Mattia Menchetti, CC BY 4.0, iNaturalist

Zdjęcie: Wilson44691, CC0, Wikimedia Commons

Zdjęcie: Mohammad Sohrabi, CC BY 4.0, iNaturalist

Zdjęcie: Roland Godon, CC BY 4.0, iNaturalist

Zdjęcie: Roland Godon, CC BY 4.0, iNaturalist

Zdjęcie: Фая Баландина, CC0 1.0, iNaturalist

Byliny

Campanula

Campanulaceae

Inne nazwy: dzwonek, dzwonki

Dzwonek, czyli campanula (Campanula), to rodzaj roślin o dzwonkowatych kwiatach w odcieniach niebieskiego, fioletowego, różowego i bieli. Uchodzi za łatwy w uprawie, a w naszym klimacie zimuje w gruncie. Poniżej zebrano najważniejsze zasady pielęgnacji i terminy prac.

Światło: Pełne słońce, Słońce do półcienia
Podlewanie: Umiarkowane
Wilgotność powietrza: Umiarkowana
Temperatura: 10–22 °C, min. -20 °C
Trudność uprawy: Łatwa
Wysokość: 0,1–2 m

Gatunki i odmiany

Dzwonek karpacki

Campanula carpatica

Słońce do półcienia
Umiarkowane

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

Wysiew w pomieszczeniuWysiewSadzenie do gruntuPrzesadzaniePrzycinanieRozmnażanieNawożenieWięcej wodyKwitnienieOkres spoczynku

Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Dzwonek – jak wygląda i skąd pochodzi

Campanula z rodziny dzwonkowatych (Campanulaceae) to rodzaj obejmujący rośliny jednoroczne, dwuletnie i byliny. Wśród nich są niskie, poduszkowe gatunki alpejskie oraz wysokie dzwonki rabatowe. Wysokość waha się od około 5 cm do 2 m, zależnie od gatunku.

Liście wyrastają naprzemianlegle, przy ziemi są większe i szersze, wyżej na łodydze węższe, z brzegiem całym lub ząbkowanym. Wiele gatunków ma biały sok mleczny. Kwiaty są dzwonkowate, pięciopłatkowe, zwykle o długości 2–5 cm, osadzone pojedynczo lub w wiechach. Nie pachną. Owocem jest torebka z wieloma drobnymi nasionami.

Rodzaj występuje w strefie umiarkowanej i subtropikalnej półkuli północnej, z ośrodkami różnorodności w rejonie Morza Śródziemnego, na Bałkanach, Kaukazie i w górach zachodniej Azji. Rośnie na łąkach, trawiastych zboczach, w lasach, szczelinach skalnych i na halach alpejskich. Do znanych gatunków należą dzwonek karpacki (Campanula carpatica) i dzwonek brzoskwiniolistny (Campanula persicifolia).

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Dzwonki najlepiej czują się w pełnym słońcu lub w półcieniu. Dzięki temu pasują zarówno na odsłonięte rabaty, jak i w nieco bardziej osłonięte miejsca. Niskie gatunki sprawdzają się w ogrodach skalnych, a rośliny uprawia się także w pojemnikach i na balkonie.

Podlewanie i wilgotność

Zapotrzebowanie na wodę jest umiarkowane, podobnie jak wymagania dotyczące wilgotności powietrza. Podłoże powinno być lekko wilgotne, bez przesuszania. Więcej wody potrzeba w lipcu i sierpniu, w najcieplejszej części lata.

Podłoże i przesadzanie

Najlepsza jest ziemia wilgotna, ale dobrze przepuszczalna. Rośliny w pojemnikach przesadza się w marcu lub kwietniu.

Nawożenie

Nawozić warto w kwietniu i maju, na początku sezonu wegetacyjnego.

Przycinanie

Przycinać należy w marcu oraz w sierpniu i wrześniu.

Siew i sadzenie

Nasiona można wysiewać pod osłoną w lutym i marcu albo bezpośrednio do gruntu w kwietniu i maju. Rośliny wysadza się na miejsce stałe w kwietniu, maju lub we wrześniu.

Dzwonki kwitną w czerwcu, lipcu i sierpniu. Wiele gatunków dobrze nadaje się na kwiat cięty.

Zimowanie

Dzwonki są odporne na mróz i zimują w gruncie. Przyjmuje się, że znoszą spadki temperatury do około -20 °C, czyli mniej więcej tyle, ile wynosi typowe minimum zimowe w naszym klimacie. Okres spoczynku przypada na listopad, grudzień, styczeń i luty.

Rozmnażanie

Dzwonki rozmnaża się z nasion, przez podział lub z sadzonek łodygowych. Podział i sadzonki najczęściej wykonuje się w marcu, kwietniu lub wrześniu.

Zastosowanie

To roślina przyjazna zapylaczom: odwiedzają ją pszczoły, a liście są pokarmem gąsienic niektórych motyli. Dzwonek rapunkuł (C. rapunculus) uprawiano dawniej jako warzywo liściowe i korzeniowe, ale większości ozdobnych odmian nie jada się.