Palma kokosowa
Cocos nucifera · Arecaceae
Inne nazwy: kokosowiec właściwy, kokosowiec, kokos właściwy
Kokosowiec właściwy (Cocos nucifera), czyli palma kokosowa, pochodzi z piaszczystych, ciepłych wybrzeży tropików. W polskim klimacie nie ma szans na przezimowanie w gruncie, dlatego uprawia się go na balkonie i w mieszkaniu. To roślina wymagająca, która potrzebuje dużo słońca, ciepła i wody.
- Światło
- Pełne słońce
- Podlewanie
- Wysokie
- Wilgotność powietrza
- Wysoka
- Temperatura
- 24–32 °C, min. 4 °C
- Trudność uprawy
- Wymagająca
- Wysokość
- 15–30 m
Jak wygląda kokosowiec właściwy
Kokosowiec to wieloletnia, zimozielona palma o pojedynczym pniu, gładkim i pierścieniowanym, zwieńczonym koroną długich, łukowato wygiętych liści. W naturze liście pierzaste osiągają 4-6 m długości, a pojedyncze listki 60-90 cm. Stare liście same odpadają, zostawiając gładki pień. Tempo wzrostu jest umiarkowane.
Kwiaty są białe lub kremowe. Kwiaty męskie i większe żeńskie rozwijają się na tym samym, rozgałęzionym kwiatostanie, osłoniętym pochwą, i mogą pojawiać się przez cały rok. Owocem jest duży pestkowiec we włóknistej łupinie, czyli kokos z twardą skorupą, białym miąższem i wodnistym bielmem. Roślina pochodzi z Azji Południowo-Wschodniej, Nowej Gwinei i południowo-zachodniego Pacyfiku, a dziś rośnie w całych tropikach nadmorskich.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko i temperatura
Kokosowiec potrzebuje pełnego słońca i ciepła przez cały rok. Najlepiej czuje się zwykle w temperaturze 24-32 °C. Najjaśniejsze miejsce na balkonie lub przy największym oknie to dla niego minimum, a chłodne i zacienione kąty mu nie służą.
Podlewanie i wilgotność
Zapotrzebowanie na wodę jest wysokie. W naturze kokosowiec rośnie tam, gdzie opadów jest dużo, a w suchym klimacie radzi sobie słabo, więc należy go podlewać obficie i regularnie. Tolerancja na suszę jest średnia, ale przesuszenie szybko odbija się na kondycji palmy. Kokosowiec lubi też wysoką wilgotność powietrza.
Podłoże
Najlepsze jest głębokie, piaszczyste i dobrze przepuszczalne podłoże, które jednocześnie pozostaje wilgotne. Sprawdzają się mieszanki piaszczyste, gliniaste i próchniczne. Kokosowiec dobrze znosi też zasolenie.
Przycinanie
Usuwa się wyłącznie całkowicie zaschnięte liście. Żywych nie przycina się.
Sadzenie
W naturze kokosowiec sadzi się w słonecznym, osłoniętym miejscu, gdzie nie ma mrozu. W Polsce oznacza to uprawę w pojemniku, w cieple. Do wysiewu używa się całego orzecha.
Zimowanie
Kokosowiec nie jest odporny na mróz, a w Polsce zimowe minima sięgają około -20 °C, więc na zewnątrz nie przetrwa. Najniższa temperatura, jaką jeszcze przeżyje, to mniej więcej 4 °C, ale zimą lepiej trzymać go w temperaturze powyżej około 10 °C, a najlepiej w cieplejszym pomieszczeniu.
Rozmnażanie
Kokosowiec rozmnaża się z nasion, czyli z całego orzecha.
Szkodniki i choroby
W uprawie tropikalnej na kokosowcu żerują chrząszcz kokosowy, ryjkowiec palmowy, gąsienice i roztocze z rodziny szpecielowatych. Groźną chorobą jest letalne żółknięcie, wywoływane przez fitoplazmę. Porażone palmy usuwa się, a w uprawie wybiera się odmiany odporne.
Żółknięcie liści i przedwczesne opadanie orzechów może wynikać z suszy albo z tej choroby. Pierwszym krokiem jest regularne nawadnianie.
Zastosowanie
W krajach tropikalnych miąższ, mleczko, woda i olej kokosowy należą do podstawowych produktów spożywczych. Z soku robi się napoje, wino palmowe i ocet. W wielu kulturach tropikalnych roślina jest tradycyjnie używana także w medycynie ludowej.







































































































