Haworsja
Haworthia · Asphodelaceae
Inne nazwy: haworcja, haworsje
Haworsja (zwana też haworcją lub haworthią) to niewielki sukulent o mięsistych liściach w rozecie, łatwy w uprawie w domu. Znosi suszę i półcień, ale nie toleruje mrozu ani stale mokrego podłoża. W Polsce uprawia się ją jako roślinę doniczkową.
- Światło
- Jasne światło rozproszone, Półcień
- Podlewanie
- Niskie
- Wilgotność powietrza
- Niska
- Temperatura
- 15–27 °C, min. 3 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 5–25 cm
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla rośliny domowej. Klimat: Kontynentalny.
Jak wygląda haworsja
Haworsja (Haworthia) to rodzaj sukulentów z rodziny asfodelowatych. Pochodzi z południowej Afryki, głównie z RPA (Prowincje Przylądkowe, Wolne Państwo), a niektóre gatunki sięgają Namibii, Lesotho, Eswatini i Mozambiku. W naturze rośnie na ubogiej, piaszczystej lub skalistej glebie, często pod krzewami albo nawisami skalnymi w półcieniu.
Tworzy małe, kępiaste rozety, zwykle bez łodygi, które z czasem wytwarzają rozmnóżki i zagęszczają się w kępę. W domu osiąga zwykle 5–25 cm wysokości i do 30 cm szerokości. Liście są grube i mięsiste, gładkie lub pokryte prążkami, u wielu gatunków z przezroczystymi „okienkami” na końcach. Brzegi bywają drobno ząbkowane. Barwa liści waha się od zieleni po brąz, brąz z miedzianym odcieniem i czerwień.
Pod koniec wiosny i latem, w maju–lipcu, pojawiają się długie, cienkie pędy z drobnymi, rurkowatymi kwiatami o barwie od białej do różowawej.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko i temperatura
Najlepiej czuje się w jasnym miejscu bez ostrego, bezpośredniego słońca albo w półcieniu. Nagłe wystawienie na silne słońce powoduje brązowe, spalone plamy, dlatego do pełnego światła przyzwyczajaj roślinę stopniowo albo ją przesłoń. Przy zbyt małej ilości światła rozeta staje się blada i wyciągnięta.
Optymalna temperatura to około 15–27°C. Roślina nie jest mrozoodporna, a najniższa temperatura, jaką znosi, to ok. 3°C, więc przez cały rok musi rosnąć w pomieszczeniu lub w miejscu wolnym od przymrozków. Nadaje się także na balkon, ale tylko w cieplejszej części roku.
Podlewanie i wilgotność
Podlewaj oszczędnie i dopiero wtedy, gdy podłoże przeschnie. Roślina dobrze znosi suszę, a niska wilgotność powietrza w mieszkaniu jej nie przeszkadza.
Nieco częściej podlewaj od maja do sierpnia. W okresie spoczynku, czyli w styczniu, lutym, listopadzie i grudniu, potrzebuje wyraźnie mniej wody.
Podłoże i przesadzanie
Potrzebne jest bardzo przepuszczalne, żwirowate podłoże, np. ziemia do kaktusów z dodatkiem grysu lub pumeksu. Sprawdzają się mieszanki piaszczyste i żwirowe o pH około 6–8.
Przesadzaj w kwietniu lub maju. Rozetę sadź tak, by wystawała ponad poziom podłoża.
Nawożenie
Nawoź tylko w sezonie wzrostu, od maja do sierpnia. W pozostałych miesiącach roślina nie wymaga nawożenia.
Cięcie i porządkowanie
Wystarczy usuwać zaschnięte liście i przekwitłe pędy kwiatowe.
Zimowanie
Zimą trzymaj haworsję w miejscu jasnym, wolnym od mrozu i raczej suchym. Ogranicz podlewanie do minimum, szczególnie w czasie spoczynku.
Rozmnażanie
Najprościej rozmnożyć haworsję przez rozmnóżki oddzielane od rośliny macierzystej, najlepiej w kwietniu–czerwcu. Możesz też użyć sadzonek liściowych lub wysiewać nasiona; w pomieszczeniu siej je w marcu i kwietniu.
Typowe problemy
Miękka, rozmiękła podstawa rozety to zwykle skutek przelania i zgnilizny korzeni. Pozwól podłożu wyschnąć, usuń zgniłe fragmenty i przesadź roślinę do żwirowatej mieszanki.
Blada, wyciągnięta rozeta oznacza za mało światła, więc przenieś roślinę w jaśniejsze miejsce. Brązowe, przypalone plamy wynikają z nagłego wystawienia na ostre słońce, dlatego przyzwyczajaj roślinę do niego stopniowo lub ją przesłoń.






































































































