Len trwały
Linum perenne · Linaceae
Inne nazwy: len wieloletni
Len trwały (len wieloletni, Linum perenne) to półzimozielona bylina o cienkich pędach i niebieskich kwiatach. Znosi mróz i suszę, a w słonecznym, przepuszczalnym miejscu uprawa jest łatwa. Dobrze wygląda na skalniaku i na rabatach z roślinami lubiącymi suche stanowisko.
- Światło
- Pełne słońce, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Niskie
- Wilgotność powietrza
- Niska
- Temperatura
- 12–25 °C, min. -28 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 30–90 cm
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda len trwały
Len trwały to półkrzew o wysokości i szerokości zwykle około 30–90 cm. Ze zdrewniałej nasady wyrasta kilka cienkich, nierozgałęzionych pędów, wzniesionych lub rozłożystych. Rośnie w umiarkowanym tempie.
Liście są liczne, krótkie i wąskie, szarozielone do niebieskozielonych, do 4 cm długości, o gładkim brzegu i nagie. Ułożone są spiralnie na łodydze. W naszym klimacie roślina jest półzimozielona.
Kwiaty zebrane są w skupiska po około 10. Są miseczkowate, pięciopłatkowe, niebieskie, mają 2,5–5 cm średnicy i ciemniejsze żyłki. Każdy kwiat otwiera się rano, a wieczorem osypuje płatki. Len kwitnie od maja do sierpnia, a po kwitnieniu tworzy kulistą brązową torebkę z dziesięcioma płaskimi nasionami. Kwiaty przyciągają zapylacze.
W naturze len trwały rośnie w Europie (głównie w Alpach, lokalnie w Anglii), dalej na wschód po Syberię, Azję Środkową i zachodnie Chiny. Zasiedla suche murawy, skaliste zbocza oraz otwarte, piaszczyste lub górskie stanowiska.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Najlepiej rośnie w pełnym słońcu. W półcieniu też da radę, ale kwitnie wtedy słabiej, a pędy łatwo się wyciągają i rzedną. Dobrze pasuje do skalniaka i na suche, słoneczne miejsca na rabacie.
Podlewanie
W pierwszym sezonie po posadzeniu podlewaj len regularnie, żeby dobrze się ukorzenił. Później roślina jest bardzo odporna na suszę i potrzebuje niewiele wody. Nie lubi podmokłego podłoża, więc unikaj miejsc, w których woda zalega. Suche powietrze nie jest dla niego problemem.
Gleba
Len trwały potrzebuje lekkiej, ubogiej i dobrze przepuszczalnej gleby. Sprawdza się na glebie gliniastej (próchnicznej), piaszczystej i żwirowej, także zasadowej. Unikaj ciężkiej gliny. Korzenie są nieliczne i cienkie, a w zbitym podłożu pozostają płytkie, co zwiększa ryzyko strat zimą. Jeśli masz tylko ciężką ziemię, popraw drenaż albo uprawiaj len jak roślinę jednoroczną.
Nawożenie
Len rzadko wymaga nawożenia. Na żyznej glebie rośnie bujnie, ale pędy stają się wiotkie i wylegają.
Cięcie
Po kwitnieniu, zwykle w lipcu i sierpniu, skróć pędy mniej więcej o połowę. Roślina pozostaje wtedy zwarta i chętniej zakwita ponownie.
Sadzenie i siew
Len sadź wiosną (kwiecień–maj) lub jesienią (wrzesień), w słońcu i w przepuszczalnej glebie. Zalecany rozstaw to około 30 cm. Ponieważ każdy kwiat żyje tylko jeden dzień, sadź rośliny grupami, co przedłuża efekt kwitnienia.
Nasiona wysiewaj do gruntu od marca do maja. Siew w domu przeprowadź w lutym i marcu.
Zimowanie
Len trwały jest mrozoodporny i w dobrze przepuszczalnej glebie nie wymaga okrycia. Znosi mrozy do około −28°C, więc typowe zimy w Polsce (do około −20°C) nie są dla niego zagrożeniem. Zimą, od listopada do lutego, roślina ma okres spoczynku. Zagrożeniem jest przede wszystkim ciężka, mokra gleba.
Rozmnażanie
Len rozmnaża się z nasion oraz z sadzonek pędowych, które pobiera się w czerwcu i lipcu. Dzielenie roślin nie jest zalecane, ponieważ system korzeniowy jest ubogi i cienki.
Problemy w uprawie
Pędy rzedną i wyciągają się, gdy len rośnie w cieniu albo nie był przycinany. Zapewnij mu pełne słońce i skracaj pędy po kwitnieniu.
Płytkie korzenie i straty zimą pojawiają się na ciężkiej glinie. Popraw drenaż albo traktuj len jak roślinę jednoroczną.
Szybko opadające płatki to cecha gatunku, nie choroba. Sadź len w większych grupach, wtedy rabata kwitnie stale.
Wśród szkodników mogą pojawić się rolnice i koniki polne.
Zastosowanie
Len trwały dobrze sprawdza się na skalniakach i jako roślina przyjazna zapylaczom. Z łodyg rdzenni mieszkańcy Ameryki Północnej wyrabiali dawniej żyłki wędkarskie i sieci.






































































































