Galtonia
Ornithogalum candicans · Asparagaceae
Inne nazwy: galtonia biaława, galtonia błyszcząca, galtonia candicans, śniedek błyszczący
Galtonia, czyli galtonia biaława (Ornithogalum candicans), tworzy w drugiej połowie lata wysokie pędy z białymi, zwisającymi dzwonkami. Uchodzi za roślinę łatwą, ale w Polsce nie zimuje bezpiecznie w gruncie, więc najlepiej sprawdza się w donicy na balkonie albo w ogrodzie, z cebulami wykopywanymi na zimę.
- Światło
- Pełne słońce, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 15–28 °C, min. -12 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 1–1,2 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda galtonia
Galtonia, zwana też galtonią białą lub candicans, należy do rodziny szparagowatych (Asparagaceae). W naturze rośnie na wilgotnych łąkach w Afryce Południowej i Lesotho. To bylina cebulowa, która dorasta do 100–120 cm. Z kępy taśmowatych, mięsistych, szarozielonych liści wyrasta wysoki pęd kwiatowy.
Kwiaty są białe, dzwonkowate, zwisające, podobne do przebiśniegów, zebrane w luźne grono. Pojawiają się od lipca do września. Roślina ma dużą cebulę z mięsistymi korzeniami, a liście zamierają na zimę.
Galtonia wytrzymuje temperatury do około -12 °C, a typowe zimowe minima w polskim klimacie sięgają -20 °C. Dlatego traktuj ją jako roślinę na balkon i do donic, a cebule chroń zimą przed mrozem.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Najobficiej kwitnie w pełnym słońcu, choć znosi też lekki półcień. Ponieważ roślina jest wysoka, wybierz miejsce osłonięte od silnego wiatru. Dobrze wygląda w donicy na słonecznym balkonie lub tarasie. Jej kwiaty chętnie odwiedzają zapylacze.
Podlewanie
W sezonie wzrostu podlewaj galtonię regularnie, ale umiarkowanie. Więcej wody potrzebuje w czerwcu, lipcu i sierpniu, gdy rośnie i kwitnie. Zimą unikaj wilgoci, bo mokre podłoże w okresie spoczynku prowadzi do gnicia cebul.
Podłoże i przesadzanie
Lubi ziemię żyzną, próchniczną, gliniastą lub bogatą w humus, która zatrzymuje wilgoć, ale dobrze przepuszcza wodę. W donicy zadbaj o otwory odpływowe. Cebule przesadza się w kwietniu.
Nawożenie
Nawoź w maju i czerwcu, czyli w czasie intensywnego wzrostu przed kwitnieniem.
Sadzenie
Cebule sadzi się wiosną, w kwietniu i maju, w słonecznym miejscu, na głębokość około 15 cm. W tym samym terminie wysadza się też siewki z nasion wysianych w marcu w domu.
Cięcie
Po przekwitnieniu ścinaj zaschnięte pędy kwiatowe. W październiku usuń też zamarłe liście.
Zimowanie
Okres spoczynku trwa od listopada do marca i w tym czasie cebule trzeba chronić przed mrozem. W polskim klimacie najpewniejszy sposób to wykopać cebule i przechować je w suchym miejscu bez przymrozków. Sama ściółka bywa stosowana w chłodniejszych rejonach, ale przy mrozach rzędu -20 °C nie wystarcza. Cebule w donicach również przenieś do pomieszczenia wolnego od mrozu i nie podlewaj ich zimą.
Rozmnażanie
Galtonię rozmnaża się przez cebule przybyszowe i przez podział, najlepiej w kwietniu. Można ją też wysiewać z nasion, w marcu w domu.
Problemy
Gnicie cebuli zwykle wynika z mokrej gleby zimą. Popraw drenaż albo wykop cebule na zimę.
Obgryzione liście to zazwyczaj sprawka ślimaków. Pomagają bariery i pułapki.
Cięte kwiaty
Galtonia nadaje się na kwiat cięty. Pędy ścina się w lipcu i sierpniu.









































































































