Borówka brusznica
Vaccinium vitis-idaea · Ericaceae
Inne nazwy: brusznica, borówka czerwona
Borówka brusznica (Vaccinium vitis-idaea), zwana też brusznicą lub borówką czerwoną, to niska, zimozielona krzewinka tworząca gęste kobierce. Jest w pełni mrozoodporna, a jesienią daje cierpkie czerwone owoce. Najlepiej czuje się w półcieniu, w stale wilgotnej, kwaśnej ziemi.
- Światło
- Półcień, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 8–20 °C, min. -52 °C
- Trudność uprawy
- Średnio wymagająca
- Wysokość
- 10–40 cm
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda borówka brusznica
To wieloletnia, zimozielona krzewinka o wysokości zwykle 10–40 cm. Rośnie w umiarkowanym tempie i rozprzestrzenia się podziemnymi pędami, dzięki czemu z czasem tworzy zwarty dywan.
Liście są drobne, owalne, skórzaste, zielone, o długości 5–30 mm, z lekko falistym brzegiem. Zostają na krzewince przez całą zimę. W maju i czerwcu pojawiają się małe, dzwonkowate kwiaty (3–8 mm), białe do bladoróżowych, zebrane w krótkie grona. Po nich dojrzewają czerwone jagody o średnicy 6–10 mm.
W naturze występuje w lasach borealnych i na tundrze półkuli północnej, w Eurazji i Ameryce Północnej, na wrzosowiskach i torfowiskach, na wilgotnej, kwaśnej i ubogiej glebie.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Brusznica lubi półcień, najlepiej lekki cień koron drzew, ale znosi też stanowisko od słonecznego do półcienistego. Słabo radzi sobie w upalnych, odsłoniętych miejscach.
Dobrze sprawdza się jako roślina okrywowa, na rabatach w stylu leśnym i w ogródkach skalnych. Kwiaty zapylają trzmiele i pszczoły samotnice, a owoce chętnie zjadają ptaki i ssaki.
Podlewanie
Ziemia powinna być stale wilgotna, bo odporność na suszę jest niska. Płytkie, cienkie i kruche korzenie szybko cierpią, gdy podłoże przeschnie.
Szczególnie uważaj w czerwcu, lipcu i sierpniu, kiedy roślina potrzebuje więcej wody.
Gleba i przesadzanie
Podłoże musi być kwaśne (pH około 4–5,5), próchniczne, wilgotne, a jednocześnie przepuszczalne. Dobrze sprawdza się lekka, piaszczysta ziemia. Odpowiednią kwasowość daje domieszka torfu lub kory sosnowej. Gleba zasadowa się nie nadaje.
Rośliny w pojemnikach przesadzaj w marcu lub kwietniu.
Nawożenie
Naturalnie brusznica rośnie na glebach ubogich w składniki pokarmowe, więc nie wymaga obfitego nawożenia. Jeśli chcesz ją zasilić, zrób to w kwietniu.
Przycinanie
Jeśli krzewinka wymaga cięcia, wykonaj je w marcu lub kwietniu.
Sadzenie
Sadź w chłodnej, wilgotnej, kwaśnej ziemi, w półcieniu, a posadzoną roślinę najlepiej od razu zaściółkuj. Dobre terminy to kwiecień i maj oraz wrzesień i październik.
Zimowanie
Brusznica jest niezwykle odporna na mróz; według danych znosi nawet około -52°C, więc polskie zimy nie są dla niej problemem. Chroni ją pokrywa śnieżna. Rośliny w donicach warto zaściółkować. Okres spoczynku przypada na listopad–luty.
Rozmnażanie
Można ją rozmnażać przez podział, sadzonki pędowe i kłącza albo z nasion. Odpowiednie terminy to czerwiec, lipiec i wrzesień. Ponieważ krzewinka sama rozrasta się podziemnymi pędami, podział kępy jest najprostszym sposobem na nowe sadzonki.
Zbiór i zastosowanie
Owoce zbiera się od sierpnia do października. Są cierpkie, ale pozostawione na krzewince stają się słodsze.
Gotuje się z nich dżem, kompot, sok i sos, a podaje się je do dziczyzny i klopsików. Często ciera się je z cukrem.






































































































