Pinia
Pinus pinea · Pinaceae
Inne nazwy: sosna pinia
Pinia, nazywana też sosną pinią (Pinus pinea), to wolno rosnące, wiecznie zielone drzewo o parasolowatej koronie, znane z jadalnych orzeszków piniowych. Pochodzi z rejonu Morza Śródziemnego i lubi słońce oraz przepuszczalną, piaszczystą glebę. W polskim klimacie największym wyzwaniem są zimowe mrozy.
- Światło
- Pełne słońce
- Podlewanie
- Niskie
- Wilgotność powietrza
- Niska
- Temperatura
- 10–28 °C, min. -15 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 12–25 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda pinia
Pinia to drzewo iglaste z rodziny sosnowatych. Naturalnie rośnie w basenie Morza Śródziemnego, a główne stanowiska leżą na Półwyspie Iberyjskim, na nadmorskich wydmach, piaszczystych glebach i niskich wzgórzach.
Młode drzewko tworzy krzaczastą kulę. Z wiekiem rozwija się parasolowata korona na grubym pniu, a w końcu drzewo przybiera szeroką, płaską koronę. Pinia dorasta zwykle do 12–25 m wysokości i 6–12 m szerokości, ale rośnie powoli.
Igły występują parami, mają 10–20 cm długości i są ciemnozielone oraz błyszczące. Na młodych drzewkach pojawiają się pojedyncze, sinozielone igły. Drzewo jest aromatyczne. Nie kwitnie, lecz tworzy szyszki męskie i żeńskie, w kwietniu i maju. Szerokojajowate szyszki mają 8–15 cm długości i dojrzewają aż 36 miesięcy. Kryją duże, jadalne orzeszki piniowe.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Pinia potrzebuje pełnego słońca, by dobrze rosnąć. Daj jej dużo miejsca, bo korona z czasem mocno się rozrasta. Drzewo łatwo uszkadza wiatr, dlatego wybieraj osłonięte miejsce.
Podlewanie
Po ukorzenieniu się pinia dobrze znosi suszę i potrzebuje niewiele wody. Młode drzewka podlewaj regularnie.
Gleba
Najlepsza jest gleba piaszczysta lub gliniasta, dobrze przepuszczalna i lekko kwaśna, o pH około 5,5–7,0. Pinia nie toleruje słabego drenażu. Stojąca woda powoduje żółknięcie i stopniowe zamieranie drzewa.
Sadzenie
Młode drzewka sadź w pełnym słońcu i z dużym zapasem miejsca. Termin sadzenia to kwiecień–maj lub wrzesień–październik. Młode drzewka warto podeprzeć palikiem, żeby wiatr ich nie złamał ani nie pochylił.
Zimowanie
Pinia wytrzymuje najwyżej około -15°C, a w naszym klimacie typowe zimowe minimum to około -20°C. Dlatego w uprawie gruntowej nie jest w pełni mrozoodporna i trzeba ją chronić przed mrozem od listopada do marca. Okres spoczynku przypada na listopad–luty.
Rozmnażanie
Pinię rozmnaża się z nasion. Siew przypada na marzec i kwiecień.
Problemy
Brązowiejące końcówki pędów wskazują na chorobę grzybową zwaną diplodiozą (Diplodia). Usuń porażone pędy i popraw przewiewność wokół drzewa.
Żółknięcie i marnienie drzewa to zwykle skutek źle przepuszczalnej gleby. Sadź w przepuszczalnym, piaszczystym podłożu.
Złamane lub pochylone drzewo to efekt wiatru: młode egzemplarze podpieraj i wybieraj osłonięte miejsca.
Spośród szkodników mogą pojawić się czerwce, pilarze, korniki i ćmy, a z chorób oprócz diplodiozy także czerwona plamistość igieł (red band needle blight).
Orzeszki piniowe
Jadalne są nasiona. Zbiera się je od października do grudnia. Orzeszki są bogate w tłuszcz i jada się je surowe lub prażone, a także dodaje do pesto i wypieków. Nasiona zjadają też i rozsiewają ptaki oraz drobne ssaki.

















































































