Róża pomarszczona
Rosa rugosa · Rosaceae
Inne nazwy: róża rugosa, dzika róża rugosa
Róża pomarszczona, zwana też różą rugosa, to mrozoodporny, szybko rosnący krzew o pachnących kwiatach i dużych, czerwonopomarańczowych owocach. Bardzo dobrze sprawdza się jako żywopłot, ale trzeba pamiętać, że się rozrasta i wypuszcza odrosty.
- Światło
- Pełne słońce
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 10–25 °C, min. -36 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 1–1,8 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda róża pomarszczona
Rosa rugosa z rodziny różowatych (Rosaceae) to liściasty krzew wieloletni. Ma zwarty, kopulasty pokrój i liczne grube, kłujące pędy. Rozrasta się na szerokość 120–180 cm i szybko tworzy zarośla.
Liście są nieparzystopierzaste, mają 8–15 cm długości i składają się z 5–9 pomarszczonych, ciemnozielonych, ząbkowanych listków. Od spodu są szarawe i owłosione. Jesienią przebarwiają się na żółto i pomarańczowo.
Kwiaty są pojedyncze, pachnące, mają 6–9 cm średnicy, pięć lekko falowanych płatków i wiele żółtych pręcików. Mogą być różowe, białe, czerwone lub fioletowe. Kwitnie głównie od późnej wiosny do lata, z powtórnym kwitnieniem, a w kalendarzu uprawy to okres od maja do września.
Owoce to duże, 2–3 cm szerokości szyszkojagody podobne do małych pomidorów. Dojrzewają na czerwono lub pomarańczowo pod koniec lata i często zostają na krzewie do zimy. Gatunek pochodzi ze wschodniej Azji (północno-wschodnie Chiny, Japonia, Korea, południowo-wschodnia Syberia), a w naturze rośnie na nadmorskich plażach i wydmach. Występuje też jako zdziczała w dużej części Europy i Ameryki Północnej.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, w miejscu przewiewnym. Dobra cyrkulacja powietrza pomaga ograniczyć choroby liści.
Pamiętaj o ekspansywności: ten krzew rozrasta się kłączami i odrostami, więc zostaw mu sporo miejsca albo ogranicz go barierą korzeniową. W części Europy oraz Ameryki Północnej i Południowej róża rugosa uchodzi za gatunek inwazyjny, który tworzy gęste zarośla i wypiera rodzime rośliny. W niektórych krajach, np. w Danii i Finlandii, jej sprzedaż jest zakazana.
Podlewanie
Wymagania wodne są umiarkowane. Dobrze ukorzenione krzewy znoszą suszę, natomiast świeżo posadzone rośliny trzeba podlewać regularnie. Podlewaj tak, by nie zraszać liści, bo ich zwilżanie sprzyja plamistości.
Gleba
Róża pomarszczona toleruje gleby ubogie i piaszczyste oraz zasolenie przy morzu. Najlepiej jednak czuje się w glebie wilgotnej, ale przepuszczalnej, o odczynie lekko kwaśnym do obojętnego (pH około 5,5–7,5). Pasują gleby piaszczyste, gliniaste i próchniczne.
Nawożenie
Nawoź krzew w marcu i kwietniu, na początku sezonu wegetacyjnego.
Cięcie
Tnij krzew w lutym i marcu. Wytnij wtedy stare pędy i ogranicz odrosty. Zbyt rozrośnięty krzew możesz odmłodzić radykalnym cięciem.
Sadzenie i siew
Sadź w marcu i kwietniu albo w październiku i listopadzie. Nasiona wysiewaj w październiku i listopadzie.
Przy sadzeniu żywopłotu uwzględnij docelową szerokość krzewów, czyli 120–180 cm, oraz skłonność do tworzenia odrostów.
Zimowanie
Gatunek jest w pełni mrozoodporny i znosi temperatury do około -36°C, więc nie wymaga żadnego okrycia. Okres spoczynku przypada na grudzień, styczeń i luty.
Rozmnażanie
Różę pomarszczoną rozmnażaj z nasion, przez odkłady, podział oraz z sadzonek pędowych. W kalendarzu rozmnażanie wypada w czerwcu, lipcu i listopadzie. Ponieważ krzew sam wypuszcza odrosty, podział jest zwykle najprostszą metodą.
Problemy i choroby
Najczęstsze choroby to rdza, czarna plamistość liści i mączniak prawdziwy.
Pomarańczowe skupiska zarodników na liściach to rdza róży. Popraw cyrkulację powietrza i usuń porażone liście.
Ciemne plamy na liściach to czarna plamistość. Sprzątaj opadłe liście i unikaj zwilżania liści.
Jeśli krzew zbyt mocno się rozrasta, przyczyną są odrosty. Usuwaj je albo zastosuj barierę.
Zbiór i zastosowanie
Owoce zbieraj we wrześniu i październiku. Jadalne są owoce i płatki: z owoców zrobisz dżem, syrop i herbatę, a z płatków konfitury z kwiatów, desery i potpourri. Róża ta jest też stosowana w tradycyjnej medycynie chińskiej.
Krzew sprzyja zapylaczom. Owoce zjadają ptaki i ssaki, które roznoszą nasiona, a jelenie zwykle go omijają.

















































































