Szałwia muszkatołowa
Salvia sclarea · Lamiaceae
Inne nazwy: szałwia omszona muszkatołowa
Szałwia muszkatołowa (Salvia sclarea) to dwuletnia, silnie aromatyczna roślina zielna z rodziny jasnotowatych. W pierwszym roku tworzy rozetę liści, w drugim wyrasta z niej rozgałęziony pęd kwiatowy z dużymi, różowofioletowymi przylistkami. Jest łatwa w uprawie, lubi słońce, dobrze znosi suszę i zimuje w gruncie, o ile gleba jest sucha.
- Światło
- Pełne słońce
- Podlewanie
- Niskie
- Wilgotność powietrza
- Niska
- Temperatura
- 15–28 °C, min. -23 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 0,6–1,5 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda szałwia muszkatołowa
Roślina pochodzi z północnych rejonów basenu Morza Śródziemnego, z Afryki Północnej i Azji Środkowej, od Hiszpanii i Maroka po Kazachstan i Tadżykistan. W naturze rośnie zwykle na suchych, słonecznych, żwirowych lub skalistych stokach i na otwartych murawach, na lekkich, dobrze przepuszczalnych glebach. Spotkasz ją też pod nazwami Salvia sclarea lub szałwia omszona muszkatołowa.
W pierwszym roku tworzy rozetę dużych, pomarszczonych, miękkich i owłosionych liści jajowatych o ząbkowanych brzegach. Są szarozielone i mocno pachną. W drugim roku roślina rozgałęzia się i wytwarza wzniesione, wielopędowe, grube, czworokątne i owłosione łodygi. Na ich końcach powstają wiechy z okółków złożonych z 2–6 dwuwargowych kwiatów, białych, liliowych lub bladoniebieskich. Kwiaty pachną, a duże, różowofioletowe przylistki dodatkowo je podkreślają. Owocem jest sucha rozłupnia, która rozpada się na cztery jednonasienne rozłupki. Po zwilżeniu stają się śluzowate.
Osiąga 60–90 cm szerokości i rośnie w umiarkowanym tempie.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Szałwia muszkatołowa potrzebuje pełnego słońca, co najmniej 6 godzin bezpośredniego światła dziennie. Najlepiej czuje się w suchym, ciepłym miejscu o dobrym drenażu, na przykład na skarpie, w ogrodzie żwirowym albo na podwyższonej rabacie. Lubi suche powietrze.
Podlewanie
Młode rośliny podlewaj do czasu, aż się dobrze ukorzenią. Dorosłe okazy potrzebują niewiele wody i bardzo dobrze znoszą suszę. Nie lubią mokrej gleby, zwłaszcza zimą.
Gleba
Wybierz lekką, ubogą, żwirową lub piaszczystą glebę o dobrym drenażu. Roślina rośnie na glebach piaszczystych, żwirowych, gliniastych i zasadowych, a odczyn pH może mieścić się mniej więcej w przedziale 6,0–8,5. Gleba żyzna daje wysokie rośliny z niewielką liczbą kwiatów.
Nawożenie
Szałwia muszkatołowa nie wymaga nawożenia albo wymaga go bardzo niewiele. Żyzne podłoże ogranicza kwitnienie, więc lepiej jej nie dokarmiać.
Siew i sadzenie
Wysiewaj nasiona w kwietniu i maju, a przy wcześniejszej uprawie w domu – już w marcu. Młode rośliny wysadzaj na stałe miejsce w maju i czerwcu, w pełnym słońcu i na dobrze przepuszczalnej glebie. Zachowaj odstęp około 50 cm.
Roślina chętnie wysiewa się sama, więc w kolejnych latach możesz znaleźć siewki w sąsiedztwie.
Przycinanie
Po przekwitnięciu skróć pędy kwiatowe prawie do ziemi, najlepiej w sierpniu lub wrześniu. Dzięki temu roślina może zakwitnąć po raz drugi.
Zimowanie
Szałwia muszkatołowa jest mrozoodporna i wytrzymuje temperatury do około -23 °C, czyli także typowe polskie zimy. Groźniejsza od mrozu jest wilgoć. Rozeta powinna przezimować na suchej glebie. W miejscu, gdzie woda długo stoi, warto sadzić ją na skarpie lub na podwyższonej rabacie. Okres spoczynku trwa od listopada do lutego.
Rozmnażanie
Roślinę rozmnaża się z nasion. Wysiewa się je w kwietniu i maju.
Najczęstsze problemy
Wysokie, wiotkie rośliny z niewielką liczbą kwiatów to zwykle skutek zbyt żyznej gleby lub nadmiaru nawozu. Uprawiaj ją na ubogim, przepuszczalnym podłożu i nie dokarmiaj.
Jeśli rozeta zgnije zimą, przyczyną jest zwykle mokra gleba. Popraw drenaż i sadź roślinę na skarpie lub podwyższonej rabacie.
Zbiór i zastosowanie
Szałwia kwitnie od czerwca do sierpnia, w tych samych miesiącach można zbierać liście i kwiaty. Liście i olejek eteryczny służą do aromatyzowania win, wermutów i likierów, nadając im muszkatołową nutę. Roślina ma też długą tradycję w ziołolecznictwie i aromaterapii.
Kwitnąca szałwia przyciąga pszczoły i motyle. Według dostępnych informacji jelenie i króliki nie zjadają jej chętnie.







































































































