Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Anyż

Pimpinella anisum · Apiaceae

Inne nazwy: anyżek, biedrzeniec anyż

Anyż (Pimpinella anisum), zwany też anyżkiem lub biedrzeńcem anyżem, to pachnące jednoroczne zioło z rodziny selerowatych, uprawiane głównie dla aromatycznych nasion. W naszym klimacie nie przezimuje w gruncie, więc co roku wysiewa się go od nowa. Jest łatwy w uprawie, jeśli dostanie ciepłe, słoneczne miejsce.

Światło
Pełne słońce
Podlewanie
Niskie
Wilgotność powietrza
Niska
Temperatura
18–28 °C, min. 0 °C
Trudność uprawy
Łatwa
Wysokość
50–90 cm

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

WysiewRozmnażanieWięcej wodyKwitnienieZbioryOchrona przed mrozem
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wygląda anyż

Anyż to wyprostowane, rozgałęzione zioło jednoroczne, które zwykle dorasta do 50–90 cm. Liście odziomkowe są niepodzielone i płytko klapowane, a górne liście łodygowe są pierzasto, drobno podzielone. Wszystkie są zielone.

W lipcu i sierpniu pojawiają się gęste baldachy drobnych, białych lub żółtawych kwiatów o średnicy około 3 mm. Kwiaty pachną. Po nich zawiązują się suche, podłużne, lekko wygięte owoce o długości 4–6 mm, czyli dobrze znane nasiona anyżu.

Roślina pochodzi ze wschodniego Śródziemnomorza i południowo-zachodniej Azji, między innymi z Cypru, Lewantu i Turcji, a dziś uprawia się ją także w wielu innych regionach.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Anyż wymaga pełnego słońca, bo tylko wtedy dobrze zawiązuje nasiona. Wybierz ciepłe, nasłonecznione miejsce. W chłodne i pochmurne lato plon nasion bywa słaby.

Podlewanie

Gleba pod anyżem powinna być przepuszczalna, więc nie dopuszczaj do zalegania wody. Więcej wody roślina potrzebuje w czerwcu i lipcu, w okresie intensywnego wzrostu przed kwitnieniem.

Gleba

Najlepsza jest lekka, żyzna i dobrze przepuszczalna ziemia. Anyż rośnie na glebach gliniastych i piaszczystych, a także zasadowych. Optymalne pH to mniej więcej 6,0–7,5.

Roślina ma korzeń palowy, który po rozwinięciu się źle znosi przesadzanie, dlatego lepiej nie uprawiać jej w sposób, który wymagałby późniejszego przesadzania.

Siew i sadzenie

Anyż najlepiej wysiewać wprost na miejsce stałe, gdy gleba się ogrzeje, czyli w kwietniu lub maju. Można też przesadzić bardzo młode siewki, ale ryzyko niepowodzenia jest większe.

W kwietniu i maju młode rośliny warto chronić przed przymrozkami.

Zimowanie

Anyż jest rośliną jednoroczną i nie przezimuje w gruncie przy mrozach, które u nas zdarzają się zimą. Po sezonie część nadziemna zamiera. Wiosną wysiewa się go ponownie.

Rozmnażanie

Anyż rozmnaża się wyłącznie z nasion. Wysiewa się je w kwietniu i maju, najlepiej od razu w docelowym miejscu.

Typowe problemy

Siewki nie przyjmują się po przesadzeniu. Przyczyną jest uszkodzenie korzenia palowego. Rozwiązaniem jest siew wprost na miejsce stałe.

Słabe zawiązywanie nasion. Zwykle winne jest chłodne, pochmurne lato. Wybierz ciepłe, słoneczne stanowisko.

Zbiór i zastosowanie

Nasiona zbiera się w sierpniu i wrześniu. Jadalne są nasiona, liście i korzenie.

Nasiona aromatyzują wypieki, słodycze, herbaty i trunki, takie jak ouzo czy pastis. Liście dodaje się do sałatek i zup. Anyż jest tradycyjnie stosowany jako środek łagodzący wzdęcia i wspomagający trawienie.

Baldachy kwiatów przyciągają drobne owady pożyteczne, a roślina bywa pokarmem dla gąsienic niektórych motyli.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy siać anyż?Anyż wysiewa się w kwietniu lub maju, gdy gleba się ogrzeje. Najlepiej siać od razu na miejsce stałe.
Czy anyż jest rośliną jednoroczną?Tak, to roślina jednoroczna. Nie przezimuje w gruncie, więc co wiosnę wysiewa się go na nowo.
Czy anyż można przesadzać?Nie jest to wskazane, bo ma korzeń palowy, który źle znosi przesadzanie. Jeśli już trzeba, przesadza się tylko bardzo młode siewki.
Kiedy zbierać nasiona anyżu?Nasiona zbiera się w sierpniu i wrześniu, po kwitnieniu w lipcu i sierpniu.
Dlaczego anyż słabo zawiązuje nasiona?Najczęściej przez chłodne, pochmurne lato. Anyż potrzebuje pełnego słońca i ciepłego stanowiska.
Do czego używa się anyżu?Nasiona aromatyzują wypieki, słodycze, herbaty i trunki, a liście dodaje się do sałatek i zup.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony