Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Krzyż maltański

Silene chalcedonica · Caryophyllaceae

Inne nazwy: firletka chalcedońska, lychnis chalcedonica

Krzyż maltański, czyli firletka chalcedońska (w nazwie łacińskiej także Lychnis chalcedonica), to łatwa w uprawie bylina o szkarłatnych kwiatostanach, która w naszym klimacie zimuje w gruncie bez osłon. Lubi słoneczne stanowisko i stale wilgotną, ale przepuszczalną glebę. Dobrze sprawdza się na rabacie i jako kwiat cięty.

Światło
Pełne słońce, Słońce do półcienia
Podlewanie
Umiarkowane
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
10–24 °C, min. -40 °C
Trudność uprawy
Łatwa
Wysokość
0,5–1 m

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

Wysiew w pomieszczeniuWysiewSadzenie do gruntuPrzycinanieRozmnażanieNawożenieWięcej wodyKwitnienieZbioryOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wygląda krzyż maltański

Silene chalcedonica z rodziny goździkowatych pochodzi z europejskiej części Rosji i Kazachstanu, a dziko rośnie na Syberii aż po Mongolię i północno-zachodnie Chiny. W naturze występuje na wilgotnych łąkach leśnych, w zaroślach i w wąwozach.

To bylina tworząca zwarte, wyprostowane kępy. Grube, w większości nierozgałęzione łodygi są owłosione i zwykle osiągają 50–100 cm wysokości. Liście są naprzeciwległe, lancetowate do jajowatych, średniozielone z wierzchu, od spodu jaśniejsze, rzadko owłosione, z zaokrągloną nasadą. Tempo wzrostu jest umiarkowane.

Kwiaty zebrane są w gęste, okrągłe kwiatostany składające się z 10–50 drobnych, szkarłatnych kwiatów. Każdy kwiat ma pięć płatków głęboko wciętych na dwa łatki, co daje kształt krzyża maltańskiego. Kwiaty nie pachną. Główne kwitnienie trwa 2–3 tygodnie na początku i w połowie lata. Po przekwitnięciu powstaje niewielka jajowata torebka, która pęka na pięć części i uwalnia liczne czerwonobrązowe, nerkowate nasiona.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, ale znosi też półcień. Wysokim łodygom służy miejsce osłonięte od wiatru, bo na otwartej przestrzeni łatwo się kładą.

Podlewanie

Krzyż maltański potrzebuje stałej wilgoci, ale w gruncie, który dobrze odprowadza nadmiar wody. W czerwcu, lipcu i sierpniu, gdy roślina kwitnie, podlewaj ją obficiej. W słabo przepuszczalnej glebie bylina żyje krótko.

Gleba

Odpowiednia jest zwykła, przepuszczalna ziemia gliniasta lub piaszczysta, która pozostaje równomiernie wilgotna. Odczyn gleby może wynosić mniej więcej od pH 6 do 8.

Nawożenie

Nawóż w kwietniu i maju, czyli na początku sezonu wegetacyjnego.

Sadzenie i wysiew

Sadź wiosną lub jesienią w słonecznym, osłoniętym miejscu. Sadzonki możesz wysadzać do gruntu od maja do września. Wysokie łodygi warto podeprzeć, jeśli stanowisko jest wietrzne.

Nasiona wysiewaj w kwietniu i maju, a w marcu możesz je wysiać do skrzynek w domu.

Cięcie

Przekwitłe kwiaty usuwaj regularnie, bo wydłuża to kwitnienie. Łodygi skracaj po kwitnieniu albo późną jesienią, zwykle w październiku lub listopadzie.

Zimowanie

Roślina jest w pełni mrozoodporna i wytrzymuje temperatury do około -40°C, więc typowe mrozy do -20°C nie są dla niej problemem. Zimą części nadziemne zamierają, a wiosną bylina odrasta. Okres spoczynku przypada na listopad, grudzień, styczeń i luty.

Rozmnażanie

Krzyż maltański rozmnażaj z nasion albo przez podział kęp, bo ma włóknisty, krzewiący się system korzeniowy. Podział najlepiej wykonać w marcu, kwietniu lub wrześniu.

Najczęstsze kłopoty

Wczesne zamieranie roślin wynika zwykle ze słabo przepuszczalnej gleby. Popraw drenaż albo przesadź krzyż maltański w lepsze miejsce.

Wyleganie łodyg to skutek wysokiego wzrostu i wiatru. Podpieraj rośliny i zapewnij im osłonę.

Krótkie kwitnienie oznacza zwykle, że na roślinie zostają przekwitłe kwiaty. Usuwaj je na bieżąco.

Zastosowanie

Krzyż maltański nadaje się na kwiat cięty. Kwiatostany ścinaj w czerwcu i lipcu. W ogrodzie tworzy efektowne, pionowe akcenty o intensywnie czerwonej barwie.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Czy krzyż maltański zimuje w gruncie?Tak, jest w pełni mrozoodporny. Zimą części nadziemne zamierają, a wiosną roślina odrasta z kępy.
Kiedy kwitnie krzyż maltański?Kwitnie na początku i w połowie lata, zwykle od czerwca. Usuwanie przekwitłych kwiatów wydłuża kwitnienie.
Jak rozmnożyć krzyż maltański?Z nasion albo przez podział kęp. Kępy dziel w marcu, kwietniu lub wrześniu, a nasiona wysiewaj w kwietniu i maju.
Jakie stanowisko lubi krzyż maltański?Najlepsze jest pełne słońce w miejscu osłoniętym od wiatru, ale roślina toleruje też półcień. Gleba powinna być wilgotna i przepuszczalna.
Dlaczego krzyż maltański się przewraca?Wysokie łodygi (zwykle 50–100 cm) łatwo kładą się na wietrze. Pomaga podpieranie i osłonięte stanowisko.
Czy krzyż maltański nadaje się na kwiat cięty?Tak, kwiatostany ścinaj w czerwcu i lipcu.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony