Żywotnik olbrzymi
Thuja plicata · Cupressaceae
Inne nazwy: tuja olbrzymia
Żywotnik olbrzymi, zwany też tują olbrzymią (Thuja plicata), to wiecznie zielone drzewo iglaste z zachodniego wybrzeża Ameryki Północnej, sadzone w Europie jako okazałe drzewo ozdobne i na wysokie żywopłoty. W naszym klimacie jest w pełni mrozoodporny, ale wymaga stale wilgotnej gleby i osłony przed suchym wiatrem.
- Światło
- Pełne słońce, Półcień
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Wysoka
- Temperatura
- 5–22 °C, min. -36 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 15–70 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda żywotnik olbrzymi
To duże drzewo o wąskim, piramidalnym do kolumnowego pokroju, z poszerzoną u dołu podstawą pnia i lekko zwisającymi gałęziami o uniesionych końcach. Zwykle dorasta od około 15 do 70 m wysokości i 4,5–7,6 m szerokości, więc nadaje się do dużych ogrodów, a nie na małą działkę.
Pędy są płaskie, pokryte błyszczącymi, ciemnozielonymi, łuskowatymi liśćmi ułożonymi parami naprzeciwlegle. Od spodu widać na nich białe znaczki przypominające motyla. Po roztarciu igliwie pachnie ananasem. Jesienią może przybierać brązowe lub pomarańczowe odcienie.
Kwiaty nie są ozdobne: w marcu i kwietniu drobne, czerwonobrązowe szyszki męskie uwalniają żółty pyłek. Szyszki nasienne są małe i smukłe, mają 10–18 mm; zielone, dojrzewają jesienią i brązowieją. Mają 8–12 łusek i drobne, oskrzydlone nasiona.
W naturze rośnie w wilgotnych lasach o łagodnym, deszczowym klimacie, na mokrych dnach dolin i nad strumieniami. Stąd jego wymagania wodne.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Żywotnik olbrzymi rośnie od pełnego słońca po półcień i światło rozproszone, a cień znosi dobrze. Ważniejsze od ilości światła jest osłonięte miejsce, z dala od suchego wiatru.
Zostaw mu dużo przestrzeni, bo to duże drzewo. Źle się czuje w gorącym i wilgotnym klimacie.
Podlewanie i wilgotność
Gleba ma być stale wilgotna. Żywotnik olbrzymi nie toleruje suszy ani suchych wiatrów, a wilgotne powietrze mu służy. Korzenie są płytkie i rozłożyste, więc łatwo przesychają.
Podlewaj częściej w czerwcu, lipcu i sierpniu. Pomaga ściółka, która ogranicza parowanie.
Gleba
Najlepsza jest gleba wilgotna, ale przepuszczalna, bogata w próchnicę i materię organiczną, o odczynie od kwaśnego do obojętnego (pH mniej więcej 5–7). Dobrze sprawdza się próchniczna ziemia gliniasta. Roślina nadaje się też na wilgotne, podmokłe miejsca w ogrodzie.
Sadzenie
Sadź w marcu, kwietniu, wrześniu lub październiku. Wybierz miejsce osłonięte od suchego wiatru i zaplanuj dla drzewa dużo miejsca, bo wyrasta na okazałe drzewo.
Przy sadzeniu żywopłotu pamiętaj, że rośliny mają szerokie korony i potrzebują stale wilgotnego podłoża.
Cięcie
Jeśli formujesz żywotnik olbrzymi, na przykład w żywopłocie, tnij go w czerwcu lub lipcu.
Zimowanie
Gatunek jest mrozoodporny i wytrzymuje spadki temperatury nawet do około -36°C, podczas gdy typowe zimowe minima wynoszą u nas około -20°C. Nie wymaga okrywania. W miesiącach spoczynku, od listopada do lutego, wystarczy zostawić go w spokoju.
Rozmnażanie
Żywotnik olbrzymi rozmnaża się z nasion lub sadzonek pędowych. Sadzonki pobiera się w lipcu i sierpniu.
Problemy
Najczęstszy objaw to brązowienie igieł. Przyczyną jest zwykle susza lub suchy wiatr. Ściółkuj glebę, podlewaj w okresach bezdeszczowych i sadź drzewo w osłoniętym miejscu.
Zastosowanie
Żywotnik olbrzymi sadzi się jako okazałe drzewo ozdobne i na wysokie żywopłoty. Jest aromatyczny, a igliwie pachnie ananasem.
Tradycyjnie wykorzystywały go ludy północno-zachodniego wybrzeża Ameryki Północnej: do pozyskiwania drewna i włókna z kory oraz w medycynie ludowej.

















































































