Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Cis pospolity

Taxus baccata · Taxaceae

Cis pospolity (Taxus baccata), zwany też po prostu cisem, to wolno rosnące, zimozielone drzewo iglaste, bardzo długowieczne i łatwe w uprawie. W Polsce sprawdza się jako drzewo ozdobne, w formowanych bryłach i jako gęsty żywopłot. Trzeba jednak pamiętać, że prawie wszystkie jego części są trujące.

Światło
Półcień, Pełne słońce
Podlewanie
Umiarkowane
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
8–24 °C, min. -33 °C
Trudność uprawy
Łatwa
Wysokość
8–20 m

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

WysiewSadzenie do gruntuPrzycinanieRozmnażanieNawożenieWięcej wodyKwitnienieOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Cis pospolity – opis rośliny

Cis pospolity występuje naturalnie w prawie całej Europie, na Kaukazie, w Turcji aż po północny Iran oraz w północno-zachodniej Afryce (Maroko, Algieria), a także na Azorach. W naturze rośnie w lasach, zwłaszcza na chłodnych, stromych, wapiennych zboczach, w buczynach i na skalistym podłożu, gdzie tworzy gęsty cień.

To stożkowe lub piramidalne drzewo albo duży krzew o szeroko rozłożonej koronie. Dorasta zwykle do 8–20 m wysokości i 4,5–7,5 m szerokości, ale rośnie powoli. Igły są błyszczące, płaskie, ciemnozielone, długości 1–4 cm, od spodu żółtozielone, ułożone w dwóch płaskich rzędach.

Cis nie kwitnie w zwykłym sensie. Małe, kuliste szyszki męskie wypuszczają pyłek wczesną wiosną (marzec–kwiecień), a osobniki męskie i żeńskie rosną oddzielnie. Na żeńskich powstaje pojedyncze nasiono otoczone jaskrawoczerwoną, miękką, mięsistą osnówką (arillusem). Ptaki chętnie ją zjadają i roznoszą nasiona.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Cis rośnie najlepiej w pełnym słońcu lub półcieniu, ale znosi nawet głęboki cień. Dobrze czuje się w osłoniętym miejscu, z dala od zimnych, wysuszających wiatrów.

Podlewanie

Cis potrzebuje gleby wilgotnej, ale dobrze przepuszczalnej. Nie lubi stojącej wody wokół korzeni. Jego odporność na suszę jest średnia, dlatego w czerwcu, lipcu i sierpniu podlewaj go obficiej, zwłaszcza w okresach bez deszczu.

Gleba

Najlepsza jest żyzna, wilgotna, piaszczysta lub gliniasta ziemia o odczynie od obojętnego do zasadowego (pH około 6–8). Na glebach mokrych i ciężkich cis rośnie słabo.

Nawożenie

Nawoź cis w marcu i kwietniu, na początku sezonu wegetacyjnego.

Cięcie i formowanie

Cis bardzo dobrze znosi mocne przycinanie, dlatego nadaje się na żywopłoty i do formowania figur. Żywopłoty i formy przycinaj latem, od czerwca do sierpnia. Mocniejsze cięcie wykonuj pod koniec wiosny.

Sadzenie

Sadź w osłoniętym miejscu, w glebie dobrze przepuszczalnej. Najlepsze terminy to marzec–kwiecień oraz wrzesień–październik. Sadzonki sadź z dala od zwierząt gospodarskich i pastwisk, bo każda część rośliny poza osnówką jest trująca.

Zimowanie

Cis jest odporny na mróz, przetrwa nawet do około −33°C, a typowe zimowe minima rzędu −20°C nie są dla niego problemem. Zimą (styczeń, luty, listopad, grudzień) roślina odpoczywa. Zadbaj tylko o osłonę przed zimnym wiatrem.

Rozmnażanie

Cis rozmnaża się przez sadzonki pędowe i z nasion. Sadzonki pobiera się od sierpnia do października, a nasiona wysiewa się w październiku i listopadzie.

Najczęstsze problemy

Żółknięcie i zamieranie igieł zwykle wynika z podmokłej lub słabo przepuszczalnej gleby. Popraw drenaż albo przesadź cis w bardziej suche miejsce.

Brązowe plamy w żywopłocie to najczęściej skutek zimowego wiatru lub suszy. Osłoń roślinę i podlewaj ją w okresach bez deszczu.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Czy cis pospolity jest trujący dla psów i kotów?Tak, może być silnie toksyczny zarówno dla psów, jak i dla kotów. Trzymaj go poza ich zasięgiem. To informacja, a nie porada weterynaryjna ani medyczna.
Czy cis nadaje się na żywopłot?Tak, dobrze znosi mocne przycinanie i formowanie. Żywopłot przycinaj latem, od czerwca do sierpnia.
Czy cis pospolity jest odporny na mróz?Tak, jest mrozoodporny i przetrwa do około −33°C. Warto jednak osłonić go przed zimnym wiatrem.
Gdzie najlepiej posadzić cis?W osłoniętym miejscu, w słońcu lub półcieniu, choć znosi też głęboki cień. Gleba powinna być wilgotna, ale dobrze przepuszczalna.
Dlaczego igły cisa żółkną i brązowieją?Żółknięcie zwykle powoduje podmokła gleba, a brązowe plamy w żywopłocie – zimowy wiatr lub susza. Popraw drenaż, osłoń roślinę i podlewaj w suchych okresach.
Kiedy sadzić cis pospolity?Najlepiej w marcu–kwietniu lub we wrześniu–październiku.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony