Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Chaber

Centaurea cyanus · Asteraceae

Inne nazwy: chaber bławatek, bławatek

Bezpieczna dla kotów i psów · szczegóły ↓

Chaber bławatek, zwany też po prostu bławatkiem, to łatwa roślina jednoroczna o szarozielonych liściach i kwiatach najczęściej niebieskich. Dobrze czuje się na słonecznej rabacie, łące kwietnej i w pojemniku, a do tego chętnie odwiedzają go owady zapylające.

Światło
Pełne słońce, Słońce do półcienia
Podlewanie
Umiarkowane
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
12–24 °C, min. -10 °C
Trudność uprawy
Łatwa
Wysokość
0,2–1 m

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

Wysiew w pomieszczeniuWysiewSadzenie do gruntuPrzycinanieWięcej wodyKwitnienieZbioryOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wygląda chaber bławatek

Centaurea cyanus należy do rodziny astrowatych (Asteraceae). Pochodzi z Europy o klimacie umiarkowanym i ze wschodniej części regionu śródziemnomorskiego (Bałkany, Grecja, Włochy, Turcja), a w wielu miejscach zdziczał. Dawniej rósł w zbożach, na miedzach, przydrożach i łąkach, dziś na polach uprawnych jest już rzadki.

To smukła, rozgałęziona roślina jednoroczna o wzniesionym pokroju. Osiąga zwykle od 20 do 100 cm wysokości i rośnie w umiarkowanym tempie. Szarozielone łodygi bywają wiotkie i bez podpory się kładą. Liście są naprzemianległe, wąskolancetowate, długości 3–10 cm, szarozielone i owłosione, dolne czasem klapowane.

Kwiaty występują w kolorach niebieskim, różowym, białym i fioletowym. Owocem jest drobna, słomkowa niełupka o długości około 3,5 mm z kępką krótkich szczecinek. Kwitnienie trwa od czerwca do września.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Chaber najlepiej rośnie w pełnym słońcu, ale toleruje też stanowisko półcieniste. W zbyt dużym cieniu łodygi wyciągają się i kładą, więc wybierz miejsce jasne albo podeprzyj rośliny tyczkami.

Dobrze wygląda na rabatach, łąkach kwietnych i jako kwiat cięty.

Podlewanie

Chaber lubi umiarkowaną wilgotność gleby, ale po przyjęciu się znosi krótkie okresy suszy. Podlewaj regularnie, a nieco obficiej w czerwcu i lipcu, gdy roślina intensywnie rośnie.

Podłoże

Odpowiednia jest ziemia przepuszczalna, umiarkowanie wilgotna, o odczynie obojętnym do lekko zasadowego (pH około 6,6–7,8). Sprawdzi się gleba gliniasta lub uniwersalna. Chaber toleruje także ubogie podłoże.

Nawożenie

Chaber nie potrzebuje nawozów lub potrzebuje ich bardzo niewiele. Na ubogim stanowisku zwykle rośnie bez dokarmiania.

Usuwanie przekwitłych kwiatów

Usuwanie przekwitłych kwiatostanów w lipcu i sierpniu wydłuża kwitnienie i ogranicza samosiew. Jeśli chcesz, możesz zostawić owocostany, bo zjadają je ptaki ziarnojady.

Siew i sadzenie

Nasiona wysiewaj na głębokość około 1 cm. Do gruntu siej w kwietniu i maju, a także we wrześniu i październiku. Rośliny przerzedź do 20–30 cm, zwykle wystarczy rozstawa około 25 cm.

Możesz też wysiać chaber do pojemników w lutym i marcu, a rozsadę wysadzić w kwietniu i maju.

Zimowanie

Chaber jest rośliną jednoroczną i po sezonie kończy życie. Siewki z wysiewu jesiennego przezimowują zwykle w łagodnym klimacie. Przy mroźnych zimach, z typowymi minimami około −20°C, nie warto na to liczyć, bo roślina przetrwa najwyżej około −10°C. Okres spoczynku przypada na listopad–luty.

Rozmnażanie

Chaber rozmnaża się z nasion. Samosiew jest bardzo obfity, więc co roku możesz mieć młode rośliny bez dodatkowego wysiewu, jeśli zostawisz część owocostanów.

Problemy

Najczęstszy kłopot to wiotkie, kładące się łodygi. Przyczyną jest zbyt duży cień lub brak podpory, więc zapewnij więcej słońca albo podeprzyj rośliny.

Drugi problem to niechciane siewki, wynikające z bardzo obfitego samosiewu. Pomaga usuwanie przekwitłych kwiatów. Chaber bywa chwastem w uprawach polnych.

Ze szkodników może pojawić się mszyca. Z chorób wymienia się więdnięcie, zgnilizny i rdze.

Zbiór i zastosowanie

Kwiaty zbiera się od czerwca do sierpnia. Chaber jest jadalny, a jadalną częścią są kwiaty. Płatki służą jako kolorowa dekoracja potraw i dodatek do herbat. Nadaje się także na kwiat cięty.

Roślina przyciąga motyle, owady zapylające i ptaki ziarnojady, a jest odporna na zgryzanie przez jelenie.

Bezpieczeństwo

Bezpieczna dla kotów i psów
Koty
Nietrująca
Psy
Nietrująca
Konie
Nietrująca

Chaber jest nietoksyczny dla kotów, psów, koni i ludzi. To informacja ogólna, a nie porada weterynaryjna ani medyczna. W razie wątpliwości zapytaj weterynarza lub lekarza.

Źródło: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy siać chaber bławatek?Do gruntu w kwietniu i maju oraz we wrześniu i październiku. Do wysiewu w pojemnikach nadają się luty i marzec.
Czy chaber jest rośliną jednoroczną?Tak, to roślina jednoroczna. Chętnie jednak wysiewa się sam, więc często pojawia się w kolejnych latach.
Czy chaber jest trujący dla psów i kotów?Chaber jest nietoksyczny dla kotów, psów, koni i ludzi. To tylko informacja, nie porada weterynaryjna ani medyczna.
Dlaczego łodygi chabra się kładą?Zwykle z powodu zbyt dużego cienia lub braku podpory. Pomaga pełne słońce albo podpórki.
Jak ograniczyć samosiew chabra?Usuwaj przekwitłe kwiaty, co jednocześnie wydłuża kwitnienie. Owocostany możesz zostawić dla ptaków.
Czy kwiaty chabra można jeść?Tak, kwiaty są jadalne. Płatki stosuje się jako kolorową dekorację potraw i do herbat.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony