Zimowit jesienny
Colchicum autumnale · Colchicaceae
Zimowit jesienny (Colchicum autumnale) to bulwiasta bylina, która kwitnie jesienią bez liści, a ulistnia się dopiero wiosną. Jest w pełni mrozoodporny i łatwy w uprawie, ale trujący we wszystkich częściach, więc wymaga rozsądnego wyboru miejsca w ogrodzie.
- Światło
- Pełne słońce, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 8–20 °C, min. -20 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 10–30 cm
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda zimowit jesienny
Zimowit jesienny tworzy dużą bulwocebulę, która gromadzi zapasy, a wokół niej powstają młode bulwocebule. Roślina ma zwykle 10–30 cm wysokości, rośnie w umiarkowanym tempie i na lato zasycha.
Kwiaty pojawiają się we wrześniu i październiku. Są pojedyncze, kielichowate, podobne do krokusów, mają 4–7 cm średnicy, sześć listków okwiatu i pomarańczowe pylniki. Występują w odcieniach różu, fioletu i bieli, wyrastają na bezlistnych pędach i nie pachną. Nadają się też na kwiat cięty.
Wiosną wyrasta kępa pięciu do ośmiu ciemnozielonych, lancetowatych liści o długości do około 25 cm. Razem z nimi pojawia się torebka owocowa, która rozwija się z podziemnej zalążni. Liście zamierają do początku lata.
W naturze zimowit rośnie w Europie, od Irlandii, Wielkiej Brytanii i Półwyspu Iberyjskiego po Ukrainę i Bałkany, na wilgotnych nizinnych łąkach i polanach leśnych, na glebach wapiennych lub obojętnych. Kwiaty odwiedzają pszczoły i motyle, a króliki zimowit omijają.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Zimowit lubi słoneczne miejsca, ale toleruje też półcień. Dobrze wygląda posadzony w trawniku lub na łące kwietnej, na obrzeżach lasku i w rabatach. Sprawdza się także w ogrodzie skalnym i w pojemnikach.
Wiosenne liście są duże i zwisające, dlatego warto posadzić go tam, gdzie zasłonią je inne rośliny.
Podlewanie
Zimowit potrzebuje gleby umiarkowanie wilgotnej, ale przepuszczalnej. W okresie spoczynku, od czerwca do sierpnia, zniesie letnią suszę. Nie toleruje jednak gleby stale suchej.
Więcej wody dobrze podać w sierpniu i wrześniu, przed kwitnieniem i w jego trakcie.
Podłoże
Najlepsza jest żyzna, próchniczna, przepuszczalna ziemia gliniasta. Zimowit rośnie na glebach o pH od około 4,5 do 7,5 i znosi także cięższe, gliniaste podłoża, o ile woda w nich nie zalega.
Nawożenie
Nawozić warto w marcu i kwietniu, gdy roślina rusza ze wzrostem i wypuszcza liście.
Sadzenie
Bulwocebule sadzi się w lipcu i sierpniu na głębokość 7–10 cm. Zimowit dobrze się naturalizuje, więc nadaje się do sadzenia w trawie, na skraju lasku i w rabatach.
Nie sadź go w miejscach dostępnych dla dzieci i zwierząt domowych.
Cięcie
Usuń liście dopiero wtedy, gdy całkowicie zżółkną i zamrą same, zwykle w czerwcu lub lipcu. Wcześniejsze obcięcie osłabia bulwocebulę.
Zimowanie
Zimowit jest w pełni mrozoodporny. Bulwocebule znoszą temperaturę gleby do około -5°C, a roślina przetrwa zimy z mrozami do -20°C. Zimą nie wymaga okrywania.
Rozmnażanie
Najłatwiej rozmnożyć zimowit przez podział kęp i oddzielenie młodych bulwocebul wokół bulwocebuli macierzystej, w czerwcu lub lipcu. Można też wysiewać nasiona w lipcu i sierpniu.
Problemy w uprawie
Duże, oklapnięte liście wiosną to normalny etap cyklu przed spoczynkiem. Zostaw je do zżółknięcia, a zimowit posadź w miejscu, gdzie będą mniej widoczne.
Obgryzione bulwocebule to zwykle sprawka ślimaków, które trzeba zwalczać. Ciemne plamy na liściach wskazują na głownię, czyli chorobę grzybową. Porażone liście należy usunąć.
Zastosowanie
Zimowit nie jest jadalny. Jego liście bywały mylone z czosnkiem niedźwiedzim, z groźnymi dla zdrowia skutkami. Nie jest też źródłem szafranu.
Z bulwocebul pozyskuje się kolchicynę, która jest stosowana w hodowli roślin oraz w medycynie, w tym drugim przypadku wyłącznie pod nadzorem lekarza.
Bezpieczeństwo
Toksyczne dla kotów i psów- Koty
- Trująca
- Psy
- Trująca
- Konie
- Trująca
- Ludzie
- Silnie trująca
Zimowit jesienny jest silnie trujący dla ludzi i trujący dla kotów, psów i koni. Toksyczne są wszystkie części rośliny: bulwocebule, liście, kwiaty i nasiona. Zawierają kolchicynę i inne alkaloidy. Objawy zatrucia to podrażnienie jamy ustnej, krwawe wymioty, biegunka, wstrząs, uszkodzenie wielu narządów i zahamowanie czynności szpiku kostnego. Zatrucie może zakończyć się śmiercią. To wyłącznie informacja, a nie porada weterynaryjna ani medyczna. W razie wątpliwości skontaktuj się z weterynarzem lub lekarzem.
Źródło: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox, English Wikipedia




































































































