Szachownica cesarska
Fritillaria imperialis · Liliaceae
Inne nazwy: korona cesarska, Cesarska korona
Szachownica cesarska, nazywana też koroną cesarską (Fritillaria imperialis), to bylina cebulowa o wysokich pędach zwieńczonych pękiem listków. Pod nim zwisają pomarańczowe, czerwone lub żółte dzwonki. W naszym klimacie jest w pełni mrozoodporna, ale nie lubi mokrej ziemi ani przesadzania.
- Światło
- Pełne słońce, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Niska
- Temperatura
- 5–22 °C, min. -26 °C
- Trudność uprawy
- Średnio wymagająca
- Wysokość
- 0,7–1,2 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda szachownica cesarska
Z dużej cebuli wyrasta prosty, ulistniony pęd, zwykle o wysokości 70–120 cm. W dolnej połowie łodygi błyszczące, lancetowate liście o falistych brzegach układają się w okółki. Kwiaty zwisają w okółku pod kępką listkowatych podsadek, jak korona. Otwierają się w kwietniu i maju, a u nasady płatków widać krople nektaru. Kwiaty są pomarańczowe, czerwone lub żółte.
Cała roślina, a zwłaszcza cebula, ma intensywny zapach przypominający lisa. Liście zasychają już na początku lata. Szachownica rośnie powoli, a jej ojczyzną są górskie, skaliste zbocza Azji Zachodniej i Środkowej, od Turcji po zachodnie Himalaje.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Najlepiej wybrać miejsce słoneczne. Roślina toleruje lekki półcień, ale w zbyt dużym cieniu słabo kwitnie. Dobrze wygląda na rabatach bylinowych, a także na skalniaku.
Podlewanie
Wiosną, w czasie wzrostu, czyli od marca do maja, ziemia powinna być stale lekko wilgotna. Latem roślina przechodzi w spoczynek (lipiec–sierpień) i wtedy trzeba utrzymywać ją w suchym podłożu. Dobrze ukorzeniona szachownica znosi okresowe susze, natomiast mokre podłoże grozi zgnilizną cebuli.
Podłoże i uprawa w donicy
Potrzebna jest żyzna, dobrze przepuszczalna gleba. Szachownica toleruje także ziemię ciężką lub suchą, a odczyn powinien być zwykle obojętny do zasadowego (pH około 6,5–8). Najgorsze jest podłoże, w którym stoi woda.
Roślinę można uprawiać w donicy. Cebul najlepiej nie ruszać, a w pojemniku przesadza się je tylko co kilka lat, jesienią.
Nawożenie
Roślinę nawozi się na początku wzrostu, w marcu i kwietniu.
Sadzenie
Cebule sadzi się na początku jesieni, we wrześniu i październiku, na głębokość około 15 cm. Odstęp między nimi powinien wynosić 25–30 cm.
Cebulę układa się na boku, aby woda nie zbierała się we wgłębieniu w jej szczycie. Takie ułożenie chroni przed gniciem. Na ciężkiej glebie warto dodatkowo zadbać o dobry drenaż.
Cięcie
Gdy liście zaschną, w czerwcu i lipcu, usuwa się obumarłe części nadziemne.
Zimowanie
Szachownica cesarska jest mrozoodporna i zimuje w gruncie. Na zimę warto okryć ją warstwą ściółki.
Problemy i szkodniki
Miękka, gnijąca cebula zwykle oznacza wodę zbierającą się we wgłębieniu cebuli lub zbyt mokrą glebę. Pomaga sadzenie na boku w mocno przepuszczalnym podłożu.
Brak kwitnienia wynika najczęściej z przesadzania cebul lub z zacienienia. Warto zostawić roślinę w spokoju w pełnym słońcu.
Szkodnikiem bywa kokoryczka liliowa. Z chorób mogą pojawić się zgnilizna cebul, plamistość liści, rdza i mozaika wirusowa.
Zapach cebul odstrasza myszy, krety i jelenie. Kwiaty zapylają w Europie ptaki, między innymi sikory i pokrzewki.


































































































