Szczawik
Oxalis · Oxalidaceae
Inne nazwy: szczawik rozbielony
Szczawik, czyli oxalis, to rodzaj roślin cebulowych, bulwiastych i kłączowych o liściach złożonych zwykle z trzech listków. Ze względu na mroźne zimy uprawia się go przede wszystkim w domu, w doniczce, a latem można go wystawić na balkon. W cyklu rocznym ma wyraźny okres wzrostu i spoczynku, o czym trzeba pamiętać w pielęgnacji.
- Światło
- Jasne światło rozproszone, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 10–24 °C, min. -5 °C
- Trudność uprawy
- Łatwa
- Wysokość
- 10–35 cm
Gatunki i odmiany
Szczawik trójkątny
Oxalis triangularis
- Jasne światło rozproszone
- Umiarkowane
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla rośliny domowej. Klimat: Kontynentalny.
Jak wygląda szczawik
Szczawik to rodzaj występujący niemal na całym świecie, poza obszarami polarnymi. Szczególnie liczne gatunki rosną w Brazylii, Meksyku i Afryce Południowej. W naturze spotkasz go w lasach, w strefie tropikalnej i w górach, a niektóre gatunki pojawiają się jako chwasty na terenach przekształconych przez człowieka.
Tworzy kępy, poduszki lub rośliny płożące, wyrastające z cebul, bulw, kłączy albo rozłogów. Liście mają długie ogonki i zwykle trzy odwrotnie sercowate, wcięte listki, czasem jest ich więcej. Na noc listki się składają. Mogą być zielone lub purpurowe.
Kwiaty są pięciopłatkowe, lejkowate lub spodkowate, o płatkach zrośniętych u nasady, wyrastające ponad liśćmi. Występują w barwach białej, różowej, czerwonej, żółtej i purpurowej. U nas kwitnie od maja do września. Owocem jest mała torebka, która pęka i wyrzuca kilka nasion. Tempo wzrostu jest umiarkowane.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko i temperatura
Szczawik lubi pełne słońce lub jasne, rozproszone światło, toleruje też lekki półcień. Optymalna temperatura to mniej więcej 10–24°C.
Nie jest mrozoodporny: najniższa temperatura, jaką przeżyje, to około -5°C, a typowe zimowe minima w Polsce są znacznie niższe. Dlatego dobrze rośnie w doniczce i na balkonie, ale przed chłodnymi miesiącami trzeba go zabezpieczyć przed mrozem. Ochrona jest potrzebna od października do kwietnia.
Podlewanie
W okresie wzrostu podłoże powinno być równomiernie wilgotne. Najwięcej wody roślina potrzebuje od maja do sierpnia. Gdy wchodzi w spoczynek, ogranicz podlewanie.
Podłoże i przesadzanie
Najlepsze jest wilgotne, żyzne, przepuszczalne podłoże gliniaste o lekko kwaśnym odczynie, w przybliżeniu pH 5,5–6,5. Ważny jest dobry drenaż, więc w doniczce nie może zalegać woda. Przesadzaj w marcu lub kwietniu.
Nawożenie
W sezonie wegetacyjnym nawóz podawaj raz w miesiącu, zwykle od kwietnia do sierpnia.
Przycinanie
Gdy roślina zaczyna zamierać przed spoczynkiem, usuwaj zaschnięte liście. Wypada to zwykle we wrześniu i październiku.
Sadzenie i siew
Kłącza lub rozłogi sadź na głębokość około 5 cm. Na zewnątrz, na przykład w skrzynce na balkonie, rośliny wystawiaj w maju.
Nasiona możesz siać w marcu i kwietniu, a w domu już w lutym i marcu.
Spoczynek i zimowanie
Wiele gatunków odpoczywa po kwitnieniu. Wtedy przytnij nać, trzymaj roślinę w chłodzie i na sucho, a podlewanie wznów dopiero, gdy pojawią się nowe przyrosty. Okres spoczynku w naszym klimacie przypada głównie na październik–styczeń.
Rozmnażanie
Szczawik rozmnaża się przez podział, cebulki przybyszowe (bulwki) i nasiona. Podział i rozmnażanie najczęściej wykonuje się w marcu i kwietniu.
Na co uważać
Niektóre gatunki, na przykład szczawik rożkowaty, rozprzestrzeniają się jako uciążliwe chwasty ogrodowe. Warto o tym pamiętać, zanim posadzisz je w gruncie.
Zastosowanie
Niektóre gatunki są jadalne, na przykład bulwy oca i liście szczawika zajęczego, ale szczawiany ograniczają ilość, którą można bezpiecznie spożywać. Dotyczy to tylko wybranych gatunków.
Szczawiki są tradycyjnie stosowane na pragnienie, owrzodzenia w jamie ustnej, gorączkę i skurcze.
Bezpieczeństwo
Toksyczne dla kotów i psów- Koty
- Trująca
- Psy
- Trująca
- Konie
- Trująca
Szczawik jest trujący dla kotów, psów i koni, a dla ludzi łagodnie trujący. Toksyczne są wszystkie części rośliny, a przyczyną są rozpuszczalne szczawiany wapnia. Objawy to drżenia, ślinotok i kolka, a po dużej ilości możliwa jest niewydolność nerek. To wyłącznie informacja, nie porada weterynaryjna ani medyczna; w razie wątpliwości skonsultuj się z weterynarzem lub lekarzem.
Źródło: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox








































































































