Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Cynia wytworna

Zinnia elegans · Asteraceae

Cynia wytworna, zwana też po prostu cynią (Zinnia elegans), to łatwa, szybko rosnąca roślina jednoroczna, która kwitnie od lipca do października. W naszym klimacie nie przezimuje na zewnątrz, dlatego co roku wysiewa się ją z nasion. Do udanej uprawy wystarczy dużo słońca, żyzna, przepuszczalna ziemia i rozsądne podlewanie.

Światło
Pełne słońce
Podlewanie
Umiarkowane
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
18–30 °C, min. 2 °C
Trudność uprawy
Łatwa
Wysokość
30–90 cm

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

Wysiew w pomieszczeniuWysiewSadzenie do gruntuRozmnażanieNawożenieWięcej wodyKwitnienieZbioryOchrona przed mrozemOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wygląda cynia wytworna

Cynia pochodzi z Meksyku i Ameryki Środkowej (Gwatemala, Honduras, Salwador, Nikaragua, Belize), ale jest uprawiana, a miejscami dziczeje w wielu innych regionach. Należy do rodziny astrowatych. Nie jest uznawana za gatunek poważnie inwazyjny.

To roślina o wzniesionym, krzaczastym pokroju i sztywnych pędach, zwykle 30–90 cm wysoka i 30–60 cm szeroka. Rośnie szybko. Liście są naprzeciwległe, siedzące, szorstkie, jajowate do eliptycznych, mają mniej więcej 5–10 cm długości, są zielone i obejmują łodygę u nasady. Odmiany z serii Profusion tworzą zwarte, kopulaste kępy.

Kwiaty to duże koszyczki podobne do stokrotek, o średnicy mniej więcej 10–20 cm, osadzone na długich szypułkach. Mogą być pojedyncze lub pełne, a w formach pełnych środek jest mały lub niewidoczny. Występują w kolorze białym, kremowym, żółtym, pomarańczowym, różowym, czerwonym, fioletowym, a nawet zielonym. Kwiaty nie pachną. Po przekwitnięciu w koszyczku powstają suche, jednonasienne niełupki.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Cynia potrzebuje pełnego słońca, czyli co najmniej sześciu godzin bezpośredniego światła dziennie. W cieniu rośnie wyciągnięta i słabo kwitnie. Dobra cyrkulacja powietrza ogranicza mączniaka, więc nie sadź jej zbyt gęsto ani przy ścianie bez przewiewu.

Nadaje się na rabaty, na kwiat cięty, do pojemników i na balkon. Przyciąga pszczoły i motyle, a jelenie zwykle ją omijają.

Podlewanie

Zapotrzebowanie cynii na wodę jest umiarkowane, a tolerancja na suszę średnia. Więcej wody potrzebuje w lipcu i sierpniu. Podlewaj u nasady roślin, nie na liście, bo wilgotne, zagęszczone listowie sprzyja chorobom.

Podłoże

Najlepsza jest żyzna, próchniczna ziemia gliniasta o dobrym drenażu. Cynia toleruje szeroki zakres odczynu, mniej więcej pH 6,0–8,0. W doniczkach i skrzynkach używaj przepuszczalnego podłoża, w którym woda nie stoi.

Nawożenie

Nawoź w czerwcu i lipcu. Nie przesadzaj, bo nadmiar azotu daje wysokie, wiotkie pędy i mało kwiatów.

Przycinanie

Przycinaj wierzchołki młodych roślin (pinczowanie), aby lepiej się krzewiły. Usuwanie przekwitłych kwiatów wydłuża kwitnienie. W przypadku serii Profusion nie jest to potrzebne.

Siew i sadzenie

Nasiona można siać do skrzynek pod osłonami w marcu i kwietniu albo prosto do gruntu w maju, po ostatnich przymrozkach. Rozsadę sadź w maju lub czerwcu, gdy ziemia się ogrzeje. Siewki źle znoszą uszkodzenie korzeni, więc przesadzaj ostrożnie.

Zachowaj odstęp około 30 cm. Młode rośliny warto chronić przed przymrozkami w kwietniu i maju oraz w październiku.

Zimowanie

Cynia nie jest odporna na mróz i uprawia się ją jako roślinę jednoroczną. Na zimę (styczeń, luty, listopad, grudzień) nic nie trzeba robić, bo każdego roku wysiewa się ją na nowo z nasion.

Rozmnażanie

Cynię rozmnaża się z nasion. Siew przypada na marzec–maj.

Choroby i problemy

Cynia bywa porażana przez mączniaka prawdziwego, alternariozę i bakteryjną plamistość liści.

Biały, mączysty nalot na liściach to zwykle mączniak w wilgotnych, zagęszczonych nasadzeniach. Daj roślinom więcej miejsca i przewiewu, podlewaj przy ziemi i wybieraj odmiany odporne.

Mało kwiatów i wysokie, wiotkie pędy oznaczają zwykle za mało słońca lub za dużo azotu. Przenieś rośliny w pełne słońce i ogranicz nawożenie.

Cięcie na bukiety

Cynia dobrze nadaje się na kwiat cięty. Kwiaty można ścinać od lipca do października, czyli przez cały okres kwitnienia.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy siać cynię wytworną?Pod osłonami w marcu i kwietniu, a bezpośrednio do gruntu w maju, po ostatnich przymrozkach. Rozsadę wysadza się w maju lub czerwcu.
Kiedy kwitnie cynia?Kwitnie od lipca do października.
Czy cynia przezimuje w ogrodzie?Nie, nie jest odporna na mróz. Uprawia się ją jako roślinę jednoroczną i co roku wysiewa z nasion.
Dlaczego cynia ma biały nalot na liściach?To zwykle mączniak prawdziwy, który pojawia się w wilgotnych, zagęszczonych nasadzeniach. Pomaga większy odstęp, podlewanie przy ziemi i odmiany odporne.
Ile słońca potrzebuje cynia?Co najmniej sześć godzin bezpośredniego słońca dziennie. W cieniu rośnie wyciągnięta i słabo kwitnie.
Czy cynię można uprawiać w doniczce?Tak, nadaje się do pojemników i na balkon, o ile ma pełne słońce i przepuszczalne podłoże.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony