Kasztan jadalny
Castanea sativa · Fagaceae
Inne nazwy: kasztan jadalny sadzonki, kasztanowiec jadalny
Kasztan jadalny (Castanea sativa), zwany też kasztanem właściwym, to duże, długowieczne drzewo liściaste o jadalnych, bogatych w skrobię orzechach. W naszym klimacie jest odporny na mróz, a najlepiej rośnie w pełnym słońcu na przepuszczalnej, lekko kwaśnej glebie.
- Światło
- Pełne słońce, Słońce do półcienia
- Podlewanie
- Umiarkowane
- Wilgotność powietrza
- Umiarkowana
- Temperatura
- 10–26 °C, min. -25 °C
- Trudność uprawy
- Średnio wymagająca
- Wysokość
- 20–35 m
Pielęgnacja w ciągu roku
Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.
Jak wygląda kasztan jadalny
Kasztan jadalny pochodzi z południowej Europy i Anatolii, a w Europie Zachodniej i Środkowej jest szeroko zadomowiony. W naturze rośnie w górskich lasach regionu śródziemnomorskiego. Rośnie w umiarkowanym tempie i tworzy duże drzewo o piramidalnej do szeroko zaokrąglonej koronie, prostym pniu i głęboko spękanej korze. Może żyć setki lat.
Liście są duże, podłużnie lancetowate, grubo ząbkowane, mają 15–30 cm długości i równoległe nerwy, od spodu są lekko owłosione. Jesienią żółkną.
W czerwcu i lipcu pojawiają się długie, wzniesione, żółtozielone kotki: męskie kwiaty u góry, żeńskie niżej. Chętnie odwiedzają je pszczoły. W październiku opadają brązowe orzechy, po 3–7 w kolczastej łupinie.
Uprawa i pielęgnacja
Stanowisko
Kasztan jadalny lubi pełne słońce, znosi też półcień. Potrzebuje dużo miejsca, bo to duże drzewo. Warto też pamiętać, że jesienią opadają kolczaste łupiny. Najlepiej posadzić drzewo z dala od ścieżek, bo zbieranie łupin z trawnika bywa uciążliwe.
Podlewanie
Wymagania wodne są umiarkowane. Drzewo rośnie zarówno na glebie suchej, jak i wilgotnej, a po dobrym ukorzenieniu toleruje suszę. Więcej wody potrzebuje w czerwcu, lipcu i sierpniu, zwłaszcza w okresie suszy.
Gleba
Kasztan jadalny rośnie na większości gleb, także ubogich: piaszczystych, gliniastych i próchnicznych. Najlepsza jest gleba dobrze przepuszczalna, lekko kwaśna do obojętnej, o pH mniej więcej 5–7. Unikaj gleb wapiennych.
Sadzenie
Sadzonki sadzi się jesienią (październik, listopad) lub wiosną (marzec, kwiecień), w słonecznym miejscu i z dużym zapasem przestrzeni. Aby orzechy dobrze się zawiązywały, posadź dwa wzajemnie zapylające się drzewa.
Nawożenie
Jeśli nawozisz drzewo, zrób to w marcu lub kwietniu. Gleba nie musi być żyzna, bo kasztan radzi sobie także na ubogiej.
Cięcie
Cięcie wykonuje się w lutym i marcu. Zawsze usuwaj drewno porażone przez raka kory kasztanowca.
Zimowanie
Po ukorzenieniu się kasztan jadalny jest odporny na mróz i nie wymaga okrywania. Zimą drzewo ma okres spoczynku, głównie od listopada do lutego.
Rozmnażanie
Kasztana jadalnego rozmnaża się z nasion lub przez szczepienie. Nasiona wysiewa się w październiku i listopadzie, a na szczepienie i inne zabiegi rozmnażania najlepszy czas to luty i marzec.
Choroby i problemy
Do chorób kasztana jadalnego należą rak kory kasztanowca, choroba atramentowa, plamistość liści i mączniak prawdziwy.
Popękana kora, rany i zamieranie gałęzi wskazują na raka kory. Usuń porażone drewno i sadź odmiany odporne.
Uciążliwe bywają też kolczaste łupiny, które jesienią opadają na trawnik. Zgrabiaj je albo posadź drzewo z dala od ścieżek.
Zbiór i zastosowanie
Orzechy zbiera się w październiku, gdy opadają z drzewa. Są jadalne, można je piec, gotować lub mielić na mąkę, a także dodawać do potraw słodkich i wytrawnych.
Tradycyjnie stosowano kasztan na pęknięcia warg i gardła, o czym wspominali autorzy starożytnej Grecji.
Kwiaty przyciągają pszczoły, a orzechy służą jako pokarm dla zwierząt.

















































































