Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Goryczka

Gentiana · Gentianaceae

Inne nazwy: goryczki

Goryczka, czyli gentiana (Gentiana), to bylina znana z dużych, lejkowatych kwiatów w odcieniach błękitu, bieli, kremu, żółci i czerwieni. Ma opinię rośliny wymagającej, bo wiele gatunków trudno uprawiać poza ich naturalnym siedliskiem. W Polsce jest w pełni mrozoodporna i dobrze sprawdza się na skalniaku.

Światło
Pełne słońce, Słońce do półcienia
Podlewanie
Umiarkowane
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
8–20 °C, min. -30 °C
Trudność uprawy
Wymagająca
Wysokość
0,1–1 m

Gatunki i odmiany

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

WysiewSadzenie do gruntuPrzesadzaniePrzycinanieRozmnażanieNawożenieWięcej wodyKwitnienieZbioryOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Jak wygląda goryczka

Goryczka należy do rodziny goryczkowatych (Gentianaceae). W naturze rośnie w górskich i chłodnych rejonach strefy umiarkowanej w Azji, Europie i obu Amerykach, a także w północno-zachodniej Afryce, wschodniej Australii i Nowej Zelandii. Zwykle spotyka się ją na łąkach alpejskich, skalistych zboczach i górskich murawach.

To roślina zielna, zwykle bylina, o pokroju kępiastym lub tworzącym kobierce, czasem z przyziemną rozetą liści. Zielone liście wyrastają naprzeciwlegle. Kwiaty są duże, lejkowate, pięciopłatkowe, z fałdami między łatkami. Kwitnie od maja do września, a kwiaty odwiedzają zapylacze.

W rodzaju znajdziesz m.in. Gentiana acaulis i Gentiana lutea. W ogrodzie to przede wszystkim roślina skalniakowa.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Goryczka rośnie w pełnym słońcu lub w półcieniu. Wybierz chłodne miejsce, najlepiej na skalniaku, który przypomina jej górskie siedlisko.

Podlewanie

Potrzeby wodne są umiarkowane. Podłoże powinno być wilgotne, ale przepuszczalne. Więcej wody roślina potrzebuje w czerwcu, lipcu i sierpniu, gdy jest najcieplej.

Gleba i przesadzanie

Najlepsza jest przepuszczalna gleba próchnicza, obojętna do kwaśnej, o pH mniej więcej 5–7. Wiele gatunków nie lubi wapnia, więc nie sadź ich w glebie mocno wapiennej.

Przesadzanie wypada w marcu lub kwietniu.

Nawożenie

Nawozić warto raz, w kwietniu, na początku sezonu.

Sadzenie

Sadź w chłodnym miejscu: w kwietniu lub maju, a także we wrześniu. Pamiętaj, że wiele gatunków trudno utrzymać poza ich dzikim siedliskiem, więc musisz liczyć się z kapryśnością rośliny.

Zimowanie

Goryczka jest w pełni mrozoodporna i nie wymaga okrycia przed mrozem. Ważniejsze jest dobre odprowadzanie wody w mokre zimy. Okres spoczynku trwa od listopada do lutego.

Rozmnażanie

Goryczkę rozmnaża się z nasion lub przez podział. Dzieli się ją w marcu, kwietniu lub wrześniu. Wysiew przypada na luty, październik i listopad.

Zastosowanie

Korzenie niektórych gatunków służą jako gorzki składnik aperitifów, likierów i bitterów, a liście G. scabra jadano po ugotowaniu w czasach głodu. G. lutea jest tradycyjnie stosowana w ziołolecznictwie przy problemach z trawieniem, choć dowody są ograniczone. Zbiór korzeni przypada na wrzesień i październik.

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Czy goryczka jest odporna na mróz?Tak, jest w pełni mrozoodporna. W mokre zimy zadbaj o dobre odprowadzanie wody.
Kiedy kwitnie goryczka?Zwykle od maja do września. Kwiaty mogą być niebieskie, białe, kremowe, żółte lub czerwone.
Jaką glebę lubi goryczka?Przepuszczalną, próchniczną, obojętną do kwaśnej, o pH około 5–7. Wiele gatunków nie lubi wapnia.
Czy goryczka jest trudna w uprawie?Uchodzi za wymagającą, bo wiele gatunków trudno uprawiać poza ich dzikim siedliskiem. Pomaga chłodne stanowisko i przepuszczalna, próchnicza gleba.
Jak rozmnożyć goryczkę?Z nasion lub przez podział. Podział wykonuje się w marcu, kwietniu lub wrześniu.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony