Pomiń nawigację, przejdź do treści
Pomiń treść, przejdź do stopki

Brzoskwinia

Prunus persica · Rosaceae

Inne nazwy: brzoskwinia zwyczajna, brzoskwinia drzewo

Toksyczne dla kotów i psów · szczegóły ↓

Brzoskwinia zwyczajna (Prunus persica) to szybko rosnące drzewo owocowe i ozdobne, które wiosną pokrywa się pachnącymi, różowymi lub białymi kwiatami, a latem daje soczyste owoce. W polskim klimacie przetrwa zimę, ale jej kwiaty trzeba chronić przed późnymi przymrozkami.

Światło
Pełne słońce
Podlewanie
Umiarkowane
Wilgotność powietrza
Umiarkowana
Temperatura
15–28 °C, min. -25 °C
Trudność uprawy
Średnio wymagająca
Wysokość
3–7,5 m

Pielęgnacja w ciągu roku

Kalendarz dla klimatu: Kontynentalny.

WysiewSadzenie do gruntuPrzycinanieRozmnażanieNawożenieWięcej wodyKwitnienieZbioryOchrona przed mrozemOkres spoczynku
Kiedy wykonywaćOkres spoczynkuBieżący miesiąc

Brzoskwinia – opis rośliny

Brzoskwinia, zwana też brzoskwinią zwyczajną, należy do rodziny różowatych. To drzewo liściaste i wieloletnie, które dorasta zwykle do 3–7,5 m wysokości i 3–6 m szerokości. Korona jest okrągława do rozłożystej i luźna, z gałęziami skierowanymi ku górze, które z wiekiem zaczynają zwisać. Bez formowania drzewo często tworzy kilka pni.

Liście są pojedyncze, lancetowate do podłużnych, długie na 7–15 cm, drobno ząbkowane, z długą zaostrzoną końcówką. Są zielone, od góry gładkie i błyszczące, a jesienią żółkną.

Kwiaty pojawiają się w marcu i kwietniu, jeszcze przed liśćmi. Są pojedyncze lub parami, miseczkowate, pięciopłatkowe, mają 2–3,5 cm średnicy i przyjemnie pachną. Owoc to owłosiony pestkowiec o średnicy 5–8 cm, od żółtego do pomarańczowego z czerwonym rumieńcem, z jedną dużą, chropowatą pestką. Odmiany o gładkiej skórce to nektarynki.

Brzoskwinia pochodzi z północno-środkowych Chin i jest uprawiana od neolitu. W Chinach jest symbolem długowieczności.

Uprawa i pielęgnacja

Stanowisko

Drzewo potrzebuje pełnego słońca, co najmniej 6 godzin bezpośredniego światła dziennie, by dobrze rosnąć i owocować. Wybierz miejsce osłonięte, z dobrym odpływem zimnego powietrza, bo od tego zależy, czy kwiaty przetrwają przymrozki.

Podlewanie

Zapotrzebowanie na wodę jest umiarkowane. Gleba powinna być równomiernie wilgotna, ale przepuszczalna. W okresach suszy podlewaj obficie i głęboko, szczególnie gdy zawiązują się i rosną owoce. Więcej wody drzewo potrzebuje od czerwca do sierpnia.

Brzoskwinia ma głęboki system korzeniowy, który rośnie także zimą.

Gleba

Najlepsza jest żyzna, wilgotna, dobrze przepuszczalna ziemia gliniasta, bogata w materię organiczną. Drzewo toleruje też gleby piaszczyste, próchniczne i gliniaste, zwykle o odczynie pH około 6,0–7,5. Unikaj ciężkich, podmokłych miejsc, gdzie woda długo stoi.

Nawożenie

Zrównoważony nawóz lub kompost podaj wczesną wiosną, w marcu i kwietniu, gdy drzewo rusza z wegetacją. Nie nawoź w drugiej połowie sezonu.

Cięcie

Przycinaj co roku, w lutym lub marcu. Celem jest otwarta, mocna korona. Usuwaj gałęzie martwe i krzyżujące się. Jeśli wolisz drzewo z jednym pniem, możesz je tak poprowadzić.

Sadzenie

Drzewka z gołym korzeniem sadź późną jesienią lub wczesną wiosną, czyli w październiku i listopadzie albo w marcu i kwietniu. Miejsce powinno być słoneczne i osłonięte.

Zimowanie

Brzoskwinia jest mrozoodporna i w klimacie Europy Środkowej zimuje w gruncie; wytrzymuje mniej więcej do -25 °C. Większym zagrożeniem są późne przymrozki wiosenne, dlatego w marcu i kwietniu chroń kwiaty, na przykład okrywając drzewo na noce z mrozem.

Aby owocować, drzewo potrzebuje zimowego chłodu poniżej około 7 °C. Okres spoczynku przypada na listopad–luty.

Rozmnażanie

Brzoskwinię rozmnaża się przez szczepienie lub z nasion. Szczepienie przeprowadza się w lipcu i sierpniu, a nasiona wysiewa się w październiku i listopadzie.

Choroby i szkodniki

Do szkodników należą: przeziernik brzoskwiniowy, ryjkowiec śliwowiec, owocówka wschodnia, nicienie guzowate, przędziorki i mszyce. Chorobami są kędzierzawość liści brzoskwini, brunatna zgnilizna i bakteryjna plamistość.

Najczęstsze objawy:

Opadanie pąków i kwiatów – przyczyną są późne przymrozki wiosenne lub bardzo mroźna zima. Sadź w osłoniętym miejscu, wybieraj odmiany kwitnące później i okrywaj drzewo na czas mrozu.

Zwinięte, zaczerwienione liście – to kędzierzawość liści. Zastosuj środek grzybobójczy w czasie spoczynku i staraj się, by liście nie pozostawały mokre.

Żywica sącząca się z pnia – oznacza atak przeziernika lub uszkodzenie mechaniczne. Usuń szkodniki, osłoń pień i unikaj ranienia kory.

Zbiór i zastosowanie

Owoce dojrzewają od lipca do września. Jada się je na surowo, a także wekuje, piecze i przetwarza. Jadalny jest tylko owoc; nasiona i zwiędłe liście są trujące.

Wczesne kwiaty przyciągają pszczoły, motyle i inne zapylacze.

Bezpieczeństwo

Toksyczne dla kotów i psów
Koty
Trująca
Psy
Trująca
Konie
Trująca

Pędy, liście i nasiona brzoskwini zawierają glikozydy cyjanogenne. Są toksyczne dla kotów, psów i koni, a dla ludzi łagodnie toksyczne. Objawy zatrucia cyjankiem to ceglastoczerwone błony śluzowe, rozszerzone źrenice, trudności w oddychaniu, zadyszka i wstrząs. Szczególnie niebezpieczne są zwiędłe liście. To wyłącznie informacja, a nie porada weterynaryjna ani medyczna; w razie wątpliwości skontaktuj się z weterynarzem lub lekarzem.

Źródło: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox

Dla Twojej rośliny

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy przycinać brzoskwinię?Brzoskwinię przycina się co roku w lutym lub marcu. Usuwa się wtedy martwe i krzyżujące się gałęzie, by korona pozostała otwarta.
Kiedy sadzić brzoskwinię?Drzewka z gołym korzeniem sadzi się w październiku i listopadzie albo w marcu i kwietniu, w słonecznym i osłoniętym miejscu.
Czy brzoskwinia wytrzyma polską zimę?Tak, to drzewo mrozoodporne, które przetrwa mniej więcej do -25 °C. Najbardziej narażone są kwiaty podczas późnych przymrozków w marcu i kwietniu.
Dlaczego liście brzoskwini się zwijają i czerwienieją?Zwykle powodem jest kędzierzawość liści, choroba grzybowa. Środek grzybobójczy stosuje się w okresie spoczynku, a liście warto utrzymywać suche.
Czy brzoskwinia jest trująca?Owoc jest jadalny, ale pędy, liście i nasiona są toksyczne, zwłaszcza zwiędłe liście. Dla kotów, psów i koni są toksyczne, a dla ludzi łagodnie toksyczne.
Czy brzoskwinię można uprawiać w donicy?Tak, ale tylko odmiany karłowe, w pojemnikach o pojemności co najmniej 50 litrów.
Pomiń stopkę, przejdź do początku stronyPrzejdź do początku strony